KLASİK SONRASI ÇAĞATAY TÜRKÇESİ DÖNEMİ SUFİ ŞAİRLERİNDEN BABA RAHÎM MEŞREB’İN ŞİİRLERİNDE KUR’ÂN’IN YANSIMALARI: ÂYET İKTİBASLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME

İbrahim AKÇA

Makale detayları

KLASİK SONRASI ÇAĞATAY TÜRKÇESİ DÖNEMİ SUFİ ŞAİRLERİNDEN BABA RAHÎM MEŞREB’İN ŞİİRLERİNDE KUR’ÂN’IN YANSIMALARI: ÂYET İKTİBASLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Yazarlar:

İbrahim AKÇA

Yayıncı:

Süleyman Demirel University

Ana Başlıklar:

Din

Dergi:

Review of the Faculty of Divinity University of Süleyman Demirel 2020 Issue 45, pp.139-158

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000592757

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-2346

Özet:

 


Chagatai Turkish is the Islamic Central Asian literary Turkish dialect that covers the period of between 15th-20th centuries. This dialect started to take its classic form especially with Ali Şîr Nevâî and it was effective until 1921. It is possible to examine the Chagatai Turkish, which was used in a period of about five hundred years, under three main headings: pre-classical, classical and post-classical periods. Writers who grew up in these periods like Sekâkî, Lutfî, Ataî, Ali Shirr Navâî, Hamîdî, Şeybânî, Bâbur, Ebu’l-Gâzî Bahadır Khan, Sûfî Yâr, Baba Rahîm Mashrab not only the important figures of Central Asian Islamic Turkish literature but also the important names engraved of the whole of Islamic Turkish literature.	Baba Rahîm Mashrab, the subject of this study, lived in the post-classical period of Chagatay Turkish. He is an important name of Chagatay Turkish who travelled in most of his life. He said his religious-mystical poems in a didactic style and in the language of the people in the places he visited. In this study the verse quotations in Mashrab’s poems will be determined and try to explain the verses and how the quotations were written by the poet in his poems.

.

 

Çağatay Türkçesi, İslami Orta Asya edebî Türk dilinin 15.-20. yüzyılları arasındaki dönemi kapsayan Tarihî Türk lehçelerinden birisidir. Bu lehçe, özellikle Ali Şîr Nevâî ile birlikte klasik hâlini almaya başlamış; 1921 yılına gelinceye kadar da etkisini göstermiştir. Yaklaşık beş yüz yıllık bir dönemde kullanılan Çağatay Türkçesini, klasik öncesi, klasik ve klasik sonrası dönemler olmak üzere üç ana başlıkta incelemek mümkündür. Bu dönemlerde yetişen Sekâkî, Lutfî, Ataî, Ali Şîr Nevâî, Hamîdî, Şeybânî, Bâbür, Ebu’l-Gâzî Bahadır Han, Sûfî Allahyâr, Baba Rahîm Meşreb gibi isimler, sadece Orta Asya İslami Türk edebiyatına değil; İslami Türk edebiyatının tamamı için isimlerini kazımış önemli şahsiyetlerdir.Bu çalışmaya konu olan Baba Rahîm Meşreb, Çağatay Türkçesinin klasik sonrası döneminde yaşamış, hayatının büyük bir kısmını diyar diyar gezerek ve gezdiği yerlerde dinî-tasavvufî şiirlerini didaktik bir üslupla, çoğunlukla halkın diliyle söyleyerek geçirmiş önemli bir şairdir. Çalışmada Meşreb’in gazel, müstezat, murabba, muhammes, müseddes, müsebba ve müsemmenlerinde geçen ayet iktibasları tespit edilecek; bu ayetlerin içerikleri ve şairin yaptığı iktibasları manzumelerinde nasıl işlediği açıklamaya çalışılacaktır.

Makale detayları

KLASİK SONRASI ÇAĞATAY TÜRKÇESİ DÖNEMİ SUFİ ŞAİRLERİNDEN BABA RAHÎM MEŞREB’İN ŞİİRLERİNDE KUR’ÂN’IN YANSIMALARI: ÂYET İKTİBASLARI ÜZERİNE BİR İNCELEME

Yazarlar: İbrahim AKÇA

Yayıncı: Süleyman Demirel University

Ana Başlıklar: Din

Dergi: Review of the Faculty of Divinity University of Süleyman Demirel 2020 Issue 45, pp.139-158

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000592757

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2602-2346

Sayı

Yazarlar:

İbrahim AKÇA

Yayıncı:

Süleyman Demirel University

Ana Başlıklar:

Din

Dergi:

Review of the Faculty of Divinity University of Süleyman Demirel 2020 Issue 45, pp.139-158

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000592757

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-2346