Türkolojide Berlin-Varşova hattı

Aysu ATA

Makale detayları

Türkolojide Berlin-Varşova hattı

Yazarlar:

Aysu ATA

Yayıncı:

Ankara University

Dergi:

Türkoloji Dergisi 2012 Vol.19 Issue 2, pp.33-44

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2012

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000717234

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-4934

Özet:

 

Starting from the second half of the 19th century, studies and debates in the process of being discovered and analysed of Orkhon inscriptions and Uighur written documents were the reason of the emergency of Turcology which is one of the science stemming from orientalism. During this process, with no doubt, German, Russian Turcolog W. Radloff known as Turcology’s father had big effect. Correspondences between W. Radloff and W. Bang who began the first periodical of Uighur after F.W.K Müller and A. A. Le Coq, and who established comparative methods for Turkish dialects provided the progress of this science. W. Bang also contributed to the field of Turcology with the students he educated. A. von Gabain, Karl H. Menges from German; Yakup Şinkeviç, R. R. Arat, S. Çağatay from IdylUral region; Gunnar Jarring from Sweden; Martti Räsänen from Finland; A. Zajackowsky who is Karaim Turc from Poland are among his doctoral students. In Turcology, in Poland which is the other edge of Berlin Warsow Line it can be thought Turcology emerged before. Because Polish people met Turcs in very old eras. On this line, eventhough there are a lot of scientists who study on different departments of Turcology, especially Gabain who is the student of Bang qualified Tadeuz Kowalski as teacher of all of us. Tadeuz Kowalski was emphasised in this article.

 

19. yüzyılın ikinci yarısından başlayarak ilk önce Orhun yazıtlarının daha sonra Uygur yazılı belgelerinin keşfedilme ve çözülme aşamasındaki çalışmalar ve gürültülü tartışmalar, Oryantalizmden kaynaklanan bilim dallarından biri olan Türkolojinin ortaya çıkmasına sebeptir. Bu doğuşta hiç şüphesiz “Türkolojinin babası” olarak bilinen Alman uyruklu Rus Türkoloğu W. Radloff’un payı büyüktür. W. Radloff ile Uygurcanın F. W. K. Müller ve A. A. Le Coq’tan sonra ilk süreli yayınını başlatan ve karşılaştırmalı Türk lehçeleri yöntemini kuran W. Bang arasındaki yazışmalar bu bilim dalının gelişimini sağlar. Bang’ın Türkolojiye başka bir katkısı da yetiştirdiği öğrencilerle olmuştur. Almanya’dan A. von Gabain, Karl H. Menges, İdil-Ural bölgesinden Yakup Şinkeviç, R. R. Arat, S. Çağatay, İsveç’ten Gunnar Jarring, Finlandiya’dan Martti Räsänen, Polonya’dan Karaim Türkü A. Zajackowsky onun doktora yaptırdıkları arasında gelir. “Türkolojide Berlin Varşova Hattı”nın diğer ucu olan Osmanlı tarihinde geçen adıyla, Lehistan -yani Lehistan-Litvanya Birliği- bugünkü adıyla Polonya’da Lehlerin Türk soyundan halklarla çok eski devirlerde karşılaşmış olmaları nedeniyle Türkolojinin başlangıcı daha da öne çekilebilir. Bu hatta Türkolojinin çeşitli alanlarında söz sahibi olmuş pek çok isim sayılabilirse de özellikle Bang’ın öğrencisi olan Gabain’in “hepimizin hocası” nitelendirmesini yaptığı Tadeuz Kowalski’ye yazıda ayrıca önem verilmiştir.

Makale detayları

Türkolojide Berlin-Varşova hattı

Yazarlar: Aysu ATA

Yayıncı: Ankara University

Dergi: Türkoloji Dergisi 2012 Vol.19 Issue 2, pp.33-44

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 7/2012

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000717234

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2602-4934

Sayı

Yazarlar:

Aysu ATA

Yayıncı:

Ankara University

Dergi:

Türkoloji Dergisi 2012 Vol.19 Issue 2, pp.33-44

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2012

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000717234

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-4934