Klasik Mantıkta Seçmeli Kıyaslar Kâtibî’nin Şerhu Keşfi’l-Esrâr’ı Ekseninde Bir Tür İnceleme

Enver ŞAHİN; Hasan AYIK

Makale detayları

Klasik Mantıkta Seçmeli Kıyaslar Kâtibî’nin Şerhu Keşfi’l-Esrâr’ı Ekseninde Bir Tür İnceleme

Yazarlar:

Enver ŞAHİN | Hasan AYIK

Yayıncı:

Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar:

Din

Dergi:

Tasavvur / Tekirdag Theology Journal 2019 Vol.5 Issue 1, pp.221-248

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000631278

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2619-9130

Özet:

 


In the History of
Islamic Logic, thirteenth century is a period in which important scholars lived
and produced original texts in the field. One of the scholars of this period
whose works on logic were taught in the madrasahs for centuries was Najm al-Dîn
al-Kâtibî (d. 1277). Kâtibî wrote original works such as Al-Shamsiyya as well as commentaries on some texts of logic. One of
the most important of such commentaries was Sharh
kashf al-asrâr ‘an gavâmiz al-afkâr. This is a commentary on Kashf al-asrâr of Afdaluddin al-Hunaji
(d. 1248) who lived in the same period and followed Ibn Sina- Râzî line of
classical logic. This is a voluminous and most popular work of Hunaji on logic.
But he did not include some important topics of logic, such as selective syllogism in this work. Kâtibî includes these
topic in his commentary. This study examines his view on selective syllogism
within the limit of his views in the commentary.


.

 


İslam mantık tarihinde 13. yy. özgün metinlerin üretildiği
ve bu alanda önemli alimlerin yetiştiği bir dönemdir. Bu dönemde yetişen mantık
alimlerinden biri de, mantık eserleri yüzyıllardır medreselerde okutulan Necmuddîn
el-Kâtibî’dir.(v.1277) Kâtibî, mantık alanında eş-Şemsiyye gibi metni tamamıyla kendine ait eserler kaleme aldığı
gibi bunun yanında bazı mantık metinleri üzerine de şerhler yazmıştır.  Şerh türündeki mantık eserlerinden en önemlilerinden
biri Şerhu keşfi’l-esrâr ‘an gavâmizi’l-efkâr’dır.
Bu şerhi Kâtibî yine o dönemde yetişen ve İbn Sînâ-Râzî çizgisinde mantık
anlayışını sürdüren Efdâlüddîn el-Hûnecî’nin(v.1248) Keşfu’l-esrâr adlı eserinin üzerine yapmıştır. Hûnecî’nin bu eseri
mantık alanında yazdığı en hacimli ve en çok rağbet gören eseridir. Hûnecî bu
eserine başta seçmeli kıyaslar olmak üzere belli başlı bazı mantık konularını
dahil etmemiştir. Kâtibî Hûnecî’nin yer vermediği mantık konularına şerhinde
değinmektedir. Bu çalışmada Kâtibî’nin söz konusu eserdeki görüşleri
çerçevesinde seçmeli kıyaslar konusu tartışmalı noktalarıyla birlikte ele
alınacaktır.


.

Makale detayları

Klasik Mantıkta Seçmeli Kıyaslar Kâtibî’nin Şerhu Keşfi’l-Esrâr’ı Ekseninde Bir Tür İnceleme

Yazarlar: Enver ŞAHİN | Hasan AYIK

Yayıncı: Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar: Din

Dergi: Tasavvur / Tekirdag Theology Journal 2019 Vol.5 Issue 1, pp.221-248

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2019

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000631278

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2619-9130

Sayı

Yazarlar:

Enver ŞAHİN | Hasan AYIK

Yayıncı:

Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar:

Din

Dergi:

Tasavvur / Tekirdag Theology Journal 2019 Vol.5 Issue 1, pp.221-248

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2019

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000631278

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2619-9130