ÇIKTI BÜYÜKLÜĞÜ, ENFLASYON VE PARA ARZI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN MODELLENMESİ: FIVAR VE VARFI MODEL KARŞILAŞTIRMASI

Aysu YASAR; M. Kenan TERZIOGLU

Makale detayları

ÇIKTI BÜYÜKLÜĞÜ, ENFLASYON VE PARA ARZI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN MODELLENMESİ: FIVAR VE VARFI MODEL KARŞILAŞTIRMASI

Yazarlar:

Aysu YASAR | M. Kenan TERZIOGLU

Yayıncı:

PressAcademia

Ana Başlıklar:

Yönetim | Genel yönetim

Dergi:

PressAcademia Procedia 2020 Vol.12 Issue 1, pp.11-15

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000775108

Sıklık:

Üç Yıllık

eISSN:

2459-0762

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

Purpose- It is aimed to reveal the interaction of the output-gap,inflation and money supply variables within 1987: Q2 and 2020:Q2 periods for Turkey.
Methodology- The model structure between variables are determined  in the scope of FIVAR and VARFI models  by using the Exact Maximum Likelihood (EML), Maximum Likelihood, and Whittle estimators. 
Findings-  Monetary and fiscal policies should be used effectively and in a coordinated manner to take under control in devastating effect of inflation on economies and ensuring stability in prices and economy are among the targets of macroeconomic policies. Central Banks uses money supply and interest rates to be effective on income, employment and prices in the economy during the crisis periods. Since changes in money supply affect investments through interest rates, they have an impact on the output-gap and sustainability.
Conclusion- Although the VARFI and FIVAR models seems to be similar,there are differences in the results. While one of these models leads to series with different integration orders, the other one leads to series with the same order of integration and a relation such as cointegration. Considering the modeling structure between variables, it is determined that the best performance occurs in structures where long memory structure continuity is modeled. When the rates of return to average are examined, it is concluded that the returns to the average determined at an exponential rate is due to the improved performance of long memory models.

 

Amaç- Çalışma kapsamında, 1987:Q2 ve 2020:Q2 çeyreklik dönemlerinde, Türkiye’de çıktı büyüklüğü ile enflasyon ve para arzı değişkenlerinin birbirleri üzerindeki etkisinin ortaya çıkartılması amaçlanmaktadır.  
Yöntem- Sowell algoritması çerçevesinde Kesin(Tam) Maksimum Olabilirlik (EML), Maksimum Olabilirlik ve Whittle tahmin edicileri kullanılarak FIVAR  ve VARFI model yapılarından faydalanılarak değişkenler arasındaki model yapısı belirlenmektedir. 
Bulgular- Ekonomilerde yıkıcı etkiye sahip olan enflasyonun kontrol altına alınabilmesi, fiyatlarda ve ekonomide istikrarın sağlanabilmesi makroekonomi politikalarının hedefleri arasında yer almaktadır. Bu hedeflere ulaşmak için para ve maliye politikalarının etkin ve koordineli bir şekilde kullanılması gerekmektedir. Herhangi bir kriz anında Merkez Bankaları ekonomide gelir, istihdam ve fiyatlar üzerinde etkili olabilmek için para arzı ve faizleri kullanmaktadır. Para arzında meydana gelen değişiklikler faiz oranları aracılığıyla yatırımları etkilediğinden çıktı büyüklüğü ve istikrarın sürdürülebilirliği üzerinde etkili olmaktadır. 
Sonuç- VARFI ve FIVAR modelleri benzer görünse de, sonuçlarında farklılıklar görülmektedir. Bir model, farklı bütünleşme sıralarına sahip serilere yol açarken, diğeri aynı bütünleşme sırasına ve aralarında eşbütünleşme gibi bir ilişkiye sahip serilere yol açmaktadır. Değişkenler arasındaki modelleme yapısı ele alındığında en iyi performansın uzun bellek yapısı sürekliliğinin modellendiği yapılarda ortaya çıktığı belirlenmektedir. Ortalamaya dönüş hızları incelendiğinde, üssel bir oranda belirlenen ortalamaya geri dönüşlerin uzun bellek modellerinin gelişmiş performansından kaynaklandığı sonucu ortaya çıkmaktadır.

Makale detayları

ÇIKTI BÜYÜKLÜĞÜ, ENFLASYON VE PARA ARZI ARASINDAKİ İLİŞKİNİN MODELLENMESİ: FIVAR VE VARFI MODEL KARŞILAŞTIRMASI

Yazarlar: Aysu YASAR | M. Kenan TERZIOGLU

Yayıncı: PressAcademia

Ana Başlıklar: Yönetim | Genel yönetim

Dergi: PressAcademia Procedia 2020 Vol.12 Issue 1, pp.11-15

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000775108

Sıklık: Üç Yıllık

eISSN: 2459-0762

FIVAR model

VARFI model

Kesin(Tam) Maksimum Olabilirlik

Whittle tahmin edici

Sayı

Yazarlar:

Aysu YASAR | M. Kenan TERZIOGLU

Yayıncı:

PressAcademia

Ana Başlıklar:

Yönetim | Genel yönetim

Dergi:

PressAcademia Procedia 2020 Vol.12 Issue 1, pp.11-15

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000775108

Sıklık:

Üç Yıllık

eISSN:

2459-0762