DEVLET ADAMI OLARAK VALİDE SULTANLAR (XVI.-XIX. YÜZYILLAR ARASI)

Eşref TEMEL

Makale detayları

DEVLET ADAMI OLARAK VALİDE SULTANLAR (XVI.-XIX. YÜZYILLAR ARASI)

Yazarlar:

Eşref TEMEL

Yayıncı:

Pamukkale University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute 2022 Issue 48, pp.153-169

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2021

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000579932

Sıklık:

İki Aylık

eISSN:

2147-6985

pISSN:

1308-2922

Özet:

 

From the end of the 16th century in the Ottoman Empire; There have been important developments in the administrative, financial and military fields. During this period, the sultan; Valide Sultan, her mother, and her wives and daughters were given some “has” under the name of paşmaklık. In this study, it has been discussed whether the valide sultan assumed responsibility for what was given. In addition, an answer has been sought whether the valide sultan is an administrator in the state in terms of the relationship between has and administration. The scope was determined as has allocated to valide sultans from the end of the 16th century to the middle of the 19th century. Ottoman archives, Ottoman chronicles and literature on the subject were examined. It was concluded that the valide sultans had administrative responsibilities. It has been understood that they were partially responsible financially at the beginning, they started to pay taxes regularly from the middle of the 17th century, and their liabilities increased from the end of the 17th century. It can be said that the Valide Sultans do not have the duty to train soldiers, but they should protect the poor and develop the country through foundations. In addition, based on the available information, it can be claimed that the valide sultans, who fulfill all their responsibilities in the eyes of the state, are seen as statesmen such as grand vizier or vizier.

 

Osmanlı Devleti’nde XVI. yüzyılın sonlarından itibaren; idari, mali ve askeri alanda önemli gelişmeler olmuştur. Bu dönemde padişahın; annesi olan valide sultana, hanımlarına ve kızlarına paşmaklık adı altında bazı haslar verilmiştir. Bu çalışmada valide sultanın, bu verilenler karşılığında, sorumluluk üstlenip üstlenmediği tartışılmıştır. Ayrıca valide sultanın, haslarla idarecilik ilintisi bağlamında, devlet nezdinde idareci olup olmadığına yanıt aranmıştır. Kapsam, XVII. yüzyılın sonlarından XIX. yüzyılın ortalarına kadar valide sultanlara tahsis edilen haslar olarak belirlenmiştir. Osmanlı arşivi, Osmanlı kronikleri ve konuya dair literatür taranmıştır. Valide sultanların idari sorumluluk taşıdığı sonucuna varılmıştır. Mali olarak, başlangıçta kısmen sorumlu oldukları, XVII. yüzyılın ortalarından itibaren yıllık düzenli olarak vergi ödemeye başladıkları,  XVII. yüzyılın sonundan itibaren ise yükümlülüklerinin arttığı anlaşılmıştır. Onların asker yetiştirme görevinin olmadığı buna karşılık fakirleri korumak ve vakıflar kanalıyla memleketi imar etmeleri gerektiği söylenebilir. Ayrıca mevcut bilgilerden hareketle devlet nazarında bütün sorumluluklarını yerine getiren valide sultanların sadrazam veya vezir gibi devlet adamı görüldüğü iddia edilebilir.

Makale detayları

DEVLET ADAMI OLARAK VALİDE SULTANLAR (XVI.-XIX. YÜZYILLAR ARASI)

Yazarlar: Eşref TEMEL

Yayıncı: Pamukkale University

Ana Başlıklar: Tarih ve Coğrafya

Dergi: Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute 2022 Issue 48, pp.153-169

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2021

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000579932

Sıklık: İki Aylık

eISSN: 2147-6985

pISSN: 1308-2922

Sayı

Yazarlar:

Eşref TEMEL

Yayıncı:

Pamukkale University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Pamukkale University Journal of Social Sciences Institute 2022 Issue 48, pp.153-169

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2021

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000579932

Sıklık:

İki Aylık

eISSN:

2147-6985

pISSN:

1308-2922