EMEVÎLER DEVRİNDE AŞAĞI IRAK’TA (SEVÂD) BÜYÜK ÇİFTLİKLERİN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ

Mustafa DEMİRCİ

Makale detayları

EMEVÎLER DEVRİNDE AŞAĞI IRAK’TA (SEVÂD) BÜYÜK ÇİFTLİKLERİN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ

Yazarlar:

Mustafa DEMİRCİ

Yayıncı:

Necmettin Erbakan University

Dergi:

İSTEM 2007 Issue 9, pp.61-82

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2007

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000524101

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-408X

pISSN:

1304-0618

Özet:

 

The Muslims founded three new cities after the Islamic conquests in Lower Mesopotamia; Kufa, Basra and Wasıt. After a while these cities drew large populations to themselves and surrounding fields became profitable. Kufa and Wasıt were located on route to the old Sasanian center cities and there were large farms in the region which were belonged to the Sasanids. From Hz. Osman, these areas began to be givento the Muslim leaders who had joined to the conquests, to the notables of the Arabic tribes and to the Qureyshian merchant aristocracy. The Basra region was founded in a vacant area, and these deserted areas were distributed by the Umayyad Iraq governors. To the end of the I. century A.H., a new class of large landowners appeared in the Lower Mesopotamia, these were mostly tribe notables, Muslim leaders and eminent Qureyshians. These people began to take active part in political issues, furthermore these played important roles in social and financial developments. In addition, landless peasants and slaves which worked in these farms, caused a series of rivolts in the region’s history.

 

İslam fetihleri ile ele geçen aşağı Mezopotamya’da (Sevad) Müslümanlar Kufe, Basra ve Vasıt olmak üzre üç şehir kurdular. Kısa zamanda bu şehirlerin nüfusları kalabalıklaşınca, etrafındaki topraklar da karlı yatırım alanı haline geldi. Kufe ve Vasıt eski Sasani merkezlerinin yakınında kurulduklarından, bölgede Sasanilerden kalma sahipsiz halde geniş çiftlikler bulunuyordu. Bu çiftlikler savafi adıyla önce devletleştirilmiş, Hz. Osman’dan itibaren de ikta yoluyla yönetici elitin eline geçmeye başlamıştı. Basra ise münhal bir alanda ve bataklığın kıyısında kurulduğundan, buradaki toprakları imara açmak ve ihya etmek için Emevi valileri özel bir gayret sarfettiler. Hicri I. asrın sonlarına gelindiğinde aşağı Irak’ta kabile eşrafından, Kureyş tüccar aristokrasisinden ve fethi gerçekleştren Müslüman liderlerden oluşmuş, geniş topraklara malik bir sınıf ortaya çıkmıştı. Bu toprak istifcisi sınıf, siyasi olaylar kadar sosyoekonomik gelişmede de belirleyici roller üstlenmiştir. Ayrıca çiftliklerde ihtiyaç duyulan emek, topraksız köylüler ve köleler vasıtasıyla karşılandığından, zamanla huzursuzluklara yol açmış ve bölgenin sosyal tarihinde bir dizi isyana sebep olmuştur.

Makale detayları

EMEVÎLER DEVRİNDE AŞAĞI IRAK’TA (SEVÂD) BÜYÜK ÇİFTLİKLERİN DOĞUŞU VE GELİŞİMİ

Yazarlar: Mustafa DEMİRCİ

Yayıncı: Necmettin Erbakan University

Dergi: İSTEM 2007 Issue 9, pp.61-82

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2007

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000524101

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2602-408X

pISSN: 1304-0618

Sayı

Yazarlar:

Mustafa DEMİRCİ

Yayıncı:

Necmettin Erbakan University

Dergi:

İSTEM 2007 Issue 9, pp.61-82

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2007

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000524101

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-408X

pISSN:

1304-0618