Karlofça Antlaşması’nda Venedik, Lehistan ve Rusya’ya Verilen Ahidnamelerin genel özellikleri ve diplomatik açıdan değerlendirilmesi

Uğur KURTARAN

Makale detayları

Karlofça Antlaşması’nda Venedik, Lehistan ve Rusya’ya Verilen Ahidnamelerin genel özellikleri ve diplomatik açıdan değerlendirilmesi

Yazarlar:

Uğur KURTARAN

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Tarih Araştırmaları Dergisi 2016 Vol.35 Issue 60, pp.97-140

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

9/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000616709

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1015-1826

Özet:

 

The Ahidnames that are the most important resources of Ottoman diplomacy, are the documents which contains some grants given to foreign countries by Ottoman Sultans. In these ahidnames, there are the agreements signed by Ottoman Empire and other countries, general features and articles of agreements and also informations about commercial grants given to other countries. For this reason, to determine the source of information in firsthand, these documents must be examined and evaluated. Thus there are some elements in these ahidnames and the phrases, diplomatic language and wording used in these elements can be changed from one ahidname to another. Therefore, Ottoman ahidnames are not only the documents that contain agreement articles but also they help us about the determination of changes in Ottoman diplomacy. Our works are prepared for the purpose of ascertainment of these aims and presentation of diplomatic features of ahidnames. For this, 1699 Treaty of Karlowitz which is one of the most important agreement of Ottoman history, is choosen. According to this, the ahidnames done inKarlowitz with Venice, Lehistan (Poland) and Russia, have been examined. Our main aim is to examine the articles of same agreement trough three different countries and to reflect the changes on Ottoman diplomacy by comparing the diplomatic elements in ahidnames. Therefore, firstly treaty text has been transcribed, later ahidnames are evaluated in terms of diplomatic, and comparison was made.

 

Osmanlı diplomasisinin en önemli kaynaklarından birisi olan ahitnameler, Osmanlı padişahları tarafından yabancı ülkelere tanınan bir takım imtiyazları içeren belgelerdir. Bu ahitnamelerde Osmanlı Devleti’nin diğer ülkeler ile yaptığı antlaşmalar, genel özellikleri ve antlaşma maddeleri ile yine diğer ülkelere tanınan ticarî imtiyazlar ile ilgili bilgiler bulunmaktadır. Bu açıdan bu birinci elden kaynak niteliğindeki bilgilerin tespiti için bu tür belgelerin incelenmesi ve değerlendirilmesi gerekmektedir. Nitekim ahitname metinlerinde bir takım rükünler mevcut olup, bu rükünlerdeki kullanılan ifadeler ile diplomatik dil ve üslup ahitnameden ahitnameye değişebilmektedir. Bu sebeple Osmanlı ahitnameleri sadece antlaşma metinlerini içeren belgeler olarak değil, aynı zamanda Osmanlı diplomasisinde yaşanan değişimlerin tespiti noktasında da bize yardımcı olmaktadır. Çalışmamamız bu amaçları ortaya çıkarmak ve ahitnamelerin diplomatik özelliklerini ortaya koymak amacıyla hazırlanmıştır. Bunun için Osmanlı tarihinin en önemli antlaşmalarından birisi olan 1699 tarihli Karlofça Antlaşması seçilmiştir. Buna göre çalışmada Karlofça’da Venedik, Lehistan ve Rusya ile yapılan ahitname metinleri incelenmiştir. Temel amacımız üç farklı devlet üzerinden aynı antlaşmanın maddelerini incelemek ve ahitnamelerdeki diplomatik rükünleri karşılaştırmak suretiyle antlaşmanın Osmanlı diplomasisi üzerinde oluşturduğu değişimleri yansıtmaktır. Bunun için öncelikle antlaşma metinleri transkripte edilmiş, ardından ahitnameler diplomatik açıdan değerlendirilerek, karşılaştırma yapılmıştır.

Makale detayları

Karlofça Antlaşması’nda Venedik, Lehistan ve Rusya’ya Verilen Ahidnamelerin genel özellikleri ve diplomatik açıdan değerlendirilmesi

Yazarlar: Uğur KURTARAN

Yayıncı: Ankara University

Ana Başlıklar: Tarih ve Coğrafya

Dergi: Tarih Araştırmaları Dergisi 2016 Vol.35 Issue 60, pp.97-140

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 9/2016

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000616709

Sıklık: İki Yıllık

pISSN: 1015-1826

Sayı

Yazarlar:

Uğur KURTARAN

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Tarih Araştırmaları Dergisi 2016 Vol.35 Issue 60, pp.97-140

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

9/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000616709

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1015-1826