THE ARTISTIC TRANSFORMATION OF SCIENTIFIC DATA: AI-ASSISTED SCIENTIFIC VISUALIZATIONS

Semra Çam Sönmez; Elif Ergen

Makale detayları

THE ARTISTIC TRANSFORMATION OF SCIENTIFIC DATA: AI-ASSISTED SCIENTIFIC VISUALIZATIONS

Yazarlar:

Semra Çam Sönmez | Elif Ergen

Yayıncı:

Cukurova University

Ana Başlıklar:

Görsel Sanatlar (Diğer) | Güzel Sanatlar

Dergi:

Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Vol.34 Issue Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ, pp.474-492

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001348580

pISSN:

1304-8899

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Visualization is a crucial tool for accurately understanding, interpreting, and effectively communicating scientific data to wider audiences. In contemporary research, which often involves multidimensional, large-scale, and abstract datasets, traditional methods struggle with increasing data volumes and complexity. Artificial intelligence, with its capabilities in data processing, simulation, and missing data imputation, can transform complex concepts into clear, accurate visual representations while adding an aesthetic dimension that turns scientific communication into an artistic narrative. This study explores how these new approaches contribute to scientific discovery and foster deeper understanding. Using descriptive and comparative content analysis, visuals generated with different AI tools were evaluated for aesthetic value, visual perception, scientific accuracy, and narrative strength. Prompts were kept constant, and outputs from each tool were compared using reference images within a contextual analysis framework. Findings show that AI-assisted productions can generate meaning not only technically but also conceptually and aesthetically. This study aims to make an interdisciplinary contribution to both science communication and creative visualization practices.

 Visualization is a crucial tool for accurately understanding, interpreting, and effectively communicating scientific data to wider audiences. In contemporary research, which often involves multidimensional, large-scale, and abstract datasets, traditional methods struggle with increasing data volumes and complexity. Artificial intelligence, with its capabilities in data processing, simulation, and missing data imputation, can transform complex concepts into clear, accurate visual representations while adding an aesthetic dimension that turns scientific communication into an artistic narrative. This study explores how these new approaches contribute to scientific discovery and foster deeper understanding. Using descriptive and comparative content analysis, visuals generated with different AI tools were evaluated for aesthetic value, visual perception, scientific accuracy, and narrative strength. Prompts were kept constant, and outputs from each tool were compared using reference images within a contextual analysis framework. Findings show that AI-assisted productions can generate meaning not only technically but also conceptually and aesthetically. This study aims to make an interdisciplinary contribution to both science communication and creative visualization practices.

 Visualization is a crucial tool for accurately understanding, interpreting, and effectively communicating scientific data to wider audiences. In contemporary research, which often involves multidimensional, large-scale, and abstract datasets, traditional methods struggle with increasing data volumes and complexity. Artificial intelligence, with its capabilities in data processing, simulation, and missing data imputation, can transform complex concepts into clear, accurate visual representations while adding an aesthetic dimension that turns scientific communication into an artistic narrative. This study explores how these new approaches contribute to scientific discovery and foster deeper understanding. Using descriptive and comparative content analysis, visuals generated with different AI tools were evaluated for aesthetic value, visual perception, scientific accuracy, and narrative strength. Prompts were kept constant, and outputs from each tool were compared using reference images within a contextual analysis framework. Findings show that AI-assisted productions can generate meaning not only technically but also conceptually and aesthetically. This study aims to make an interdisciplinary contribution to both science communication and creative visualization practices.

 Bilimsel verilerin doğru bir şekilde anlaşılması, yorumlanması ve daha geniş kitlelere etkili biçimde aktarılması açısından görselleştirme son derece önemli bir araçtır. Özellikle çok boyutlu, büyük ölçekli ve soyut veri kümeleriyle çalışılan günümüz bilimsel araştırmalarında, geleneksel yöntemler artan veri miktarı ve karmaşık yapılar karşısında yetersiz kalmaktadır. Yapay zekâ; veri işleme, simülasyon, eksik veri tamamlama gibi özellikleriyle karmaşık kavramları görsel olarak doğru ve anlaşılır hale getirirken, estetik bir boyut ekleyerek bilim iletişimini sanatsal bir anlatıma dönüştürmektedir. Çalışma, bu yeni yaklaşımların bilimsel keşif süreçlerine olan katkılarını görünür kılmayı ve gelecekte daha derin bir bilimsel anlayış geliştirilmesine zemin hazırlamayı amaçlamaktadır. Bu kapsamda bilimsel verilerin görsel sunumunda yapay zekâ destekli üretim araçlarının sunduğu estetik ve anlatısal olanaklar irdelenmiştir. Betimsel analiz ve karşılaştırmalı içerik çözümlemesi yöntemleri kullanılarak, farklı yapay zekâ araçlarıyla üretilen bilimsel görseller; estetik değer, görsel algı, bilimsel doğruluk ve anlatı gücü açısından değerlendirilmiştir. Görsellerin üretiminde kullanılan istemler sabit tutulmuş; her araçtan elde edilen çıktılar, referans görseller ile bağlamsal analiz çerçevesinde karşılaştırılmıştır. Elde edilen bulgular, yapay zekâ destekli üretimlerin yalnızca teknik açıdan değil, aynı zamanda kavramsal ve estetik düzeyde de anlam üretme potansiyeline sahip olduğunu göstermektedir. Bu bağlamda çalışma hem bilimsel iletişim hem de yaratıcı görselleştirme süreçleri açısından disiplinlerarası bir katkı sunmayı hedeflemektedir.

Makale detayları

THE ARTISTIC TRANSFORMATION OF SCIENTIFIC DATA: AI-ASSISTED SCIENTIFIC VISUALIZATIONS

Yazarlar:

Semra Çam Sönmez | Elif Ergen

Yayıncı:

Cukurova University

Ana Başlıklar:

Görsel Sanatlar (Diğer) | Güzel Sanatlar

Dergi:

Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Vol.34 Issue Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ, pp.474-492

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001348580

pISSN:

1304-8899

Scientific Visualization

Artificial Intelligence

Science Communication

Graphic Design

ArtBilimsel Görselleştirme

Yapay Zekâ

Bilim İletişimi

Grafik Tasarımı

Sanat

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Semra Çam Sönmez | Elif Ergen

Yayıncı: Cukurova University

Ana Başlıklar: Görsel Sanatlar (Diğer) | Güzel Sanatlar

Dergi: Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Vol.34 Issue Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ, pp.474-492

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 7/2025

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001348580

pISSN: 1304-8899

Sayı

Yazarlar:

Semra Çam Sönmez | Elif Ergen

Yayıncı:

Cukurova University

Ana Başlıklar:

Görsel Sanatlar (Diğer) | Güzel Sanatlar

Dergi:

Çukurova Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstitüsü Dergisi Vol.34 Issue Uygarlığın Dönüşümü: Yapay Zekâ, pp.474-492

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001348580

pISSN:

1304-8899