KIRIM HARBİ (1853-1856): YAKINÇAĞ’DA BÜYÜK GÜÇ POLİTİKALARI VE OSMANLI DEVLETİ

Mustafa Turan

Makale detayları

KIRIM HARBİ (1853-1856): YAKINÇAĞ’DA BÜYÜK GÜÇ POLİTİKALARI VE OSMANLI DEVLETİ

Yazarlar:

Mustafa Turan

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Uluslararası İlişkiler (Diğer)

Dergi:

Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.8 Issue 2, pp.49-68

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2024

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001335831

pISSN:

2667-6419

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Napolyonun iktidarı döneminde Avrupada giriştiği savaşlar üzerine Avusturya, Prusya, Rusya ve İngiltere birlikte hareket etmişler ve Avrupada statükonun kurulmasına çalışmışlardır. 1815 yılına kadar süren ve Napolyonun 18 Haziran 1815de Waterlooda İngiltere ve Prusya orduları karşısında yenilmesi üzerine Fransa, önceki sınırlarına çekilmek zorunda kalmıştır. Ayrıca Viyana Kongresini toplayan bu devletler 1815de bazı kararlar almışlardır. Bu kararlar Avrupa coğrafyasında devletlerin çıkarlarına zarar vermeden takip edecekleri politikaların sınırlarını belirliyordu. Avrupada yaşanan bu gelişmeler büyük devletlerin ne kadar güçlü olurlarsa olsunlar, tek başına bir düzen kuramayacaklarını göstermiştir. Artık ikili ilişkiler yerini çoklu ilişkilere bırakmıştı. Büyük devletlerin aralarındaki anlaşmazlıkları halletmek üzere yürüttükleri bu politika, Avrupa coğrafyası ile sınırlı kalmamış ve yeni dünya düzeni kurmak gibi bir iddiaya dönüşmüştür. Avrupa coğrafyasında yaşanan gelişmelerde olduğu gibi büyük devletler yöneldikleri coğrafyalarda güçleri mesabesinde çıkarları doğrultusunda zaman zaman uzlaşma sağlayacaklarsa da birbirleriyle çatışmaktan da geri durmayacaklardır. Tabii olarak Osmanlı toprakları da sanayileşmelerini gerçekleştirmiş ve dünyayı paylaşma yarışına girmiş olan devletlerin yöneldikleri bir saha olmuştur. Askeri, iktisadi ve siyasi açmazları sebebiyle Osmanlı Devletinin, bu paylaşım savaşında bir rakip olamayacağı; bilakis rakip devletler arasında paylaşılmak istenen bir devlet olacağı görülüyordu. Viyana Kongresinden sonraki süreçte Büyük devletlerin emperyalist emellerinin Osmanlı Devletinin yıkılmasına yol açmadan tatmin edilmesi veya eğer bu yıkılış kaçınılmaz ise Osmanlı Devletinin Avrupadaki güç dengelerini alt üst etmeden parçalanması ve tasfiye edilmesi büyük güç politikalarının temel sorunu olmuştur. 1853-1856 Kırım Harbi gerek harbin gerekçeleri gerekse Rusya karşısında Osmanlı Devletinin bu devletlerin bir kısmı tarafından himaye edilmesi açısından değerlendilirse Osmanlı Devletinin yıkılış sürecini daha sağlıklı anlamak mümkün olacaktır. Kırım Harbi, sonunda kazanmış olsa da Osmanlı Devletinin çaresizliğini ve acziyetini göstermesi bakımından önemli bir olay olduğu gibi yürütülen büyük güç politikaları karşısında kendi gücü ile ayakta duramayacağını ve yıkılması mukadder bir devlet olduğunu gösterecektir.

 Napolyonun iktidarı döneminde Avrupada giriştiği savaşlar üzerine Avusturya, Prusya, Rusya ve İngiltere birlikte hareket etmişler ve Avrupada statükonun kurulmasına çalışmışlardır. 1815 yılına kadar süren ve Napolyonun 18 Haziran 1815de Waterlooda İngiltere ve Prusya orduları karşısında yenilmesi üzerine Fransa, önceki sınırlarına çekilmek zorunda kalmıştır. Ayrıca Viyana Kongresini toplayan bu devletler 1815de bazı kararlar almışlardır. Bu kararlar Avrupa coğrafyasında devletlerin çıkarlarına zarar vermeden takip edecekleri politikaların sınırlarını belirliyordu. Avrupada yaşanan bu gelişmeler büyük devletlerin ne kadar güçlü olurlarsa olsunlar, tek başına bir düzen kuramayacaklarını göstermiştir. Artık ikili ilişkiler yerini çoklu ilişkilere bırakmıştı. Büyük devletlerin aralarındaki anlaşmazlıkları halletmek üzere yürüttükleri bu politika, Avrupa coğrafyası ile sınırlı kalmamış ve yeni dünya düzeni kurmak gibi bir iddiaya dönüşmüştür. Avrupa coğrafyasında yaşanan gelişmelerde olduğu gibi büyük devletler yöneldikleri coğrafyalarda güçleri mesabesinde çıkarları doğrultusunda zaman zaman uzlaşma sağlayacaklarsa da birbirleriyle çatışmaktan da geri durmayacaklardır. Tabii olarak Osmanlı toprakları da sanayileşmelerini gerçekleştirmiş ve dünyayı paylaşma yarışına girmiş olan devletlerin yöneldikleri bir saha olmuştur. Askeri, iktisadi ve siyasi açmazları sebebiyle Osmanlı Devletinin, bu paylaşım savaşında bir rakip olamayacağı; bilakis rakip devletler arasında paylaşılmak istenen bir devlet olacağı görülüyordu. Viyana Kongresinden sonraki süreçte Büyük devletlerin emperyalist emellerinin Osmanlı Devletinin yıkılmasına yol açmadan tatmin edilmesi veya eğer bu yıkılış kaçınılmaz ise Osmanlı Devletinin Avrupadaki güç dengelerini alt üst etmeden parçalanması ve tasfiye edilmesi büyük güç politikalarının temel sorunu olmuştur. 1853-1856 Kırım Harbi gerek harbin gerekçeleri gerekse Rusya karşısında Osmanlı Devletinin bu devletlerin bir kısmı tarafından himaye edilmesi açısından değerlendilirse Osmanlı Devletinin yıkılış sürecini daha sağlıklı anlamak mümkün olacaktır. Kırım Harbi, sonunda kazanmış olsa da Osmanlı Devletinin çaresizliğini ve acziyetini göstermesi bakımından önemli bir olay olduğu gibi yürütülen büyük güç politikaları karşısında kendi gücü ile ayakta duramayacağını ve yıkılması mukadder bir devlet olduğunu gösterecektir.

 Napolyonun iktidarı döneminde Avrupada giriştiği savaşlar üzerine Avusturya, Prusya, Rusya ve İngiltere birlikte hareket etmişler ve Avrupada statükonun kurulmasına çalışmışlardır. 1815 yılına kadar süren ve Napolyonun 18 Haziran 1815de Waterlooda İngiltere ve Prusya orduları karşısında yenilmesi üzerine Fransa, önceki sınırlarına çekilmek zorunda kalmıştır. Ayrıca Viyana Kongresini toplayan bu devletler 1815de bazı kararlar almışlardır. Bu kararlar Avrupa coğrafyasında devletlerin çıkarlarına zarar vermeden takip edecekleri politikaların sınırlarını belirliyordu. Avrupada yaşanan bu gelişmeler büyük devletlerin ne kadar güçlü olurlarsa olsunlar, tek başına bir düzen kuramayacaklarını göstermiştir. Artık ikili ilişkiler yerini çoklu ilişkilere bırakmıştı. Büyük devletlerin aralarındaki anlaşmazlıkları halletmek üzere yürüttükleri bu politika, Avrupa coğrafyası ile sınırlı kalmamış ve yeni dünya düzeni kurmak gibi bir iddiaya dönüşmüştür. Avrupa coğrafyasında yaşanan gelişmelerde olduğu gibi büyük devletler yöneldikleri coğrafyalarda güçleri mesabesinde çıkarları doğrultusunda zaman zaman uzlaşma sağlayacaklarsa da birbirleriyle çatışmaktan da geri durmayacaklardır. Tabii olarak Osmanlı toprakları da sanayileşmelerini gerçekleştirmiş ve dünyayı paylaşma yarışına girmiş olan devletlerin yöneldikleri bir saha olmuştur. Askeri, iktisadi ve siyasi açmazları sebebiyle Osmanlı Devletinin, bu paylaşım savaşında bir rakip olamayacağı; bilakis rakip devletler arasında paylaşılmak istenen bir devlet olacağı görülüyordu. Viyana Kongresinden sonraki süreçte Büyük devletlerin emperyalist emellerinin Osmanlı Devletinin yıkılmasına yol açmadan tatmin edilmesi veya eğer bu yıkılış kaçınılmaz ise Osmanlı Devletinin Avrupadaki güç dengelerini alt üst etmeden parçalanması ve tasfiye edilmesi büyük güç politikalarının temel sorunu olmuştur. 1853-1856 Kırım Harbi gerek harbin gerekçeleri gerekse Rusya karşısında Osmanlı Devletinin bu devletlerin bir kısmı tarafından himaye edilmesi açısından değerlendilirse Osmanlı Devletinin yıkılış sürecini daha sağlıklı anlamak mümkün olacaktır. Kırım Harbi, sonunda kazanmış olsa da Osmanlı Devletinin çaresizliğini ve acziyetini göstermesi bakımından önemli bir olay olduğu gibi yürütülen büyük güç politikaları karşısında kendi gücü ile ayakta duramayacağını ve yıkılması mukadder bir devlet olduğunu gösterecektir.

 Napolyonun iktidarı döneminde Avrupada giriştiği savaşlar üzerine Avusturya, Prusya, Rusya ve İngiltere birlikte hareket etmişler ve Avrupada statükonun kurulmasına çalışmışlardır. 1815 yılına kadar süren ve Napolyonun 18 Haziran 1815de Waterlooda İngiltere ve Prusya orduları karşısında yenilmesi üzerine Fransa, önceki sınırlarına çekilmek zorunda kalmıştır. Ayrıca Viyana Kongresini toplayan bu devletler 1815de bazı kararlar almışlardır. Bu kararlar Avrupa coğrafyasında devletlerin çıkarlarına zarar vermeden takip edecekleri politikaların sınırlarını belirliyordu. Avrupada yaşanan bu gelişmeler büyük devletlerin ne kadar güçlü olurlarsa olsunlar, tek başına bir düzen kuramayacaklarını göstermiştir. Artık ikili ilişkiler yerini çoklu ilişkilere bırakmıştı. Büyük devletlerin aralarındaki anlaşmazlıkları halletmek üzere yürüttükleri bu politika, Avrupa coğrafyası ile sınırlı kalmamış ve yeni dünya düzeni kurmak gibi bir iddiaya dönüşmüştür. Avrupa coğrafyasında yaşanan gelişmelerde olduğu gibi büyük devletler yöneldikleri coğrafyalarda güçleri mesabesinde çıkarları doğrultusunda zaman zaman uzlaşma sağlayacaklarsa da birbirleriyle çatışmaktan da geri durmayacaklardır. Tabii olarak Osmanlı toprakları da sanayileşmelerini gerçekleştirmiş ve dünyayı paylaşma yarışına girmiş olan devletlerin yöneldikleri bir saha olmuştur. Askeri, iktisadi ve siyasi açmazları sebebiyle Osmanlı Devletinin, bu paylaşım savaşında bir rakip olamayacağı; bilakis rakip devletler arasında paylaşılmak istenen bir devlet olacağı görülüyordu. Viyana Kongresinden sonraki süreçte Büyük devletlerin emperyalist emellerinin Osmanlı Devletinin yıkılmasına yol açmadan tatmin edilmesi veya eğer bu yıkılış kaçınılmaz ise Osmanlı Devletinin Avrupadaki güç dengelerini alt üst etmeden parçalanması ve tasfiye edilmesi büyük güç politikalarının temel sorunu olmuştur. 1853-1856 Kırım Harbi gerek harbin gerekçeleri gerekse Rusya karşısında Osmanlı Devletinin bu devletlerin bir kısmı tarafından himaye edilmesi açısından değerlendilirse Osmanlı Devletinin yıkılış sürecini daha sağlıklı anlamak mümkün olacaktır. Kırım Harbi, sonunda kazanmış olsa da Osmanlı Devletinin çaresizliğini ve acziyetini göstermesi bakımından önemli bir olay olduğu gibi yürütülen büyük güç politikaları karşısında kendi gücü ile ayakta duramayacağını ve yıkılması mukadder bir devlet olduğunu gösterecektir.

Makale detayları

KIRIM HARBİ (1853-1856): YAKINÇAĞ’DA BÜYÜK GÜÇ POLİTİKALARI VE OSMANLI DEVLETİ

Yazarlar:

Mustafa Turan

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Uluslararası İlişkiler (Diğer)

Dergi:

Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.8 Issue 2, pp.49-68

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2024

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001335831

pISSN:

2667-6419

Kırım Harbi

Rusya

İngiltere

Fransa

Avusturya

Osmanlı Devleti

Yeni Dünya Düzeni

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Mustafa Turan

Yayıncı: Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar: Uluslararası İlişkiler (Diğer)

Dergi: Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.8 Issue 2, pp.49-68

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2024

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001335831

pISSN: 2667-6419

Sayı

Yazarlar:

Mustafa Turan

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Uluslararası İlişkiler (Diğer)

Dergi:

Asya Araştırmaları Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.8 Issue 2, pp.49-68

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2024

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001335831

pISSN:

2667-6419