II. ABDÜLHAMİT DÖNEMİNDE IRAK’TA ŞİİLİĞE KARŞI OSMANLI EĞİTİM POLİTİKASI

Faruk Yaslıçimen

Makale detayları

II. ABDÜLHAMİT DÖNEMİNDE IRAK’TA ŞİİLİĞE KARŞI OSMANLI EĞİTİM POLİTİKASI

Yazarlar:

Faruk Yaslıçimen

Yayıncı:

Bilim ve Sanat Vakfı

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Divan: Journal of Interdisciplinary Studies 2016 Vol.21 Issue 41, pp.63-108

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000959722

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1309-6834

Anahtar kelimeler:

Özet:

 


Towards the end of the nineteenth century, Ottoman authorities realized
that the Sunni orthopraxy and ipso facto
state sovereignty in Iraq was in danger. They believed that the great numbers
of Sunni masses converting to Shiism could pose a serious political risk in the
near future. To guarantee the political loyalties
of the subjects living in Iraq, the Ottoman authorities formulated a policy of
education to protect and correct beliefs. This article explains how the Ottoman
government during the time of Abdülhamid II applied counter-measures against
the perceived spread of Shiism in Iraq. These included appointing single Sunni professors
to madrasas, sending itinerant preachers among the tribesmen to teach them the
basic tenets of Sunnism, opening modern schools, and taking Iraqi Shiite boys
at an early age to Istanbul to change their beliefs. The article further
addresses issues that emerged during the implementation of this policy, such as
the questions of whether to select local or non-local ulama and how to overcome
financial challenges. Overall, the Ottoman policy of education aimed at
disseminating an identity of Ottomanness (Osmanlılık)
that included the correction of the beliefs of non-Sunni Muslim groups. This
also meant re-defining Ottomanness in closer association with the Sunni
interpretation of Islam.


.

 


On dokuzuncu yüzyılın sonlarına doğru, Osmanlı
yetkilileri Irak'taki Sünni ortopraksisi ve dolayısıyla devlet egemenliğinin
tehlikede olduğunu fark etti. Irak’ta Sünni kitlelerin Şiileştiğine ve bunun da
ciddi bir siyasi risk oluşturabileceğine kanaat getirildi. Osmanlı makamları,
Irak'ta yaşayan tebaanın siyasi sadakatini garanti altına almak adına bir
eğitim politikası hazırladılar. Bu politikanın asli amaçlarından biri de “tashîh-i akâid” yani inançların düzeltilmesi idi. Bu makalede,
II. Abdülhamid döneminde, hükümetin algıladığı şekliyle, Irak'ta Şii mezhebinin
yayılmasına karşı alınan önlemler konu edilmektedir. Bu önlemler arasında medreselere
Sünni müderris ve ulama tayini, aşiretler arasına gezgin vaizler gönderilmesi, modern
okullar açılması ve erken yaşlarda Irak'taki Şii erkek çocukların Sünnileştirilmek
amacıyla İstanbul'a götürülmeleri gibi uygulamalar bulunmaktadır. Bu makalede
ayrıca, Şiiliğin yayılmasına karşı geliştirilen eğitim politikasının
uygulanması esnasında ortaya çıkan güçlükler de ele alınmaktadır. Bunlar
arasında, Şiiliğin yayılmasına karşı mücadele etmek üzere seçilecek ulemanın
yerelden mi yoksa yerel olmayan ulamadan mı seçileceği ve mali zorlukların nasıl
aşılacağı gibi konular gösterilebilir. Genel olarak, Osmanlı eğitim politikası,
Sünni olmayan Müslüman grupların inançlarının düzeltilmesini de içeren bir
Osmanlılık kimliğinin yaygınlaştırılmasını amaçlıyordu. Bu ise yeniden
tanımlanarak anlam katmanları genişletilen bu kimliğin İslam'ın Sünni yorumunu
siyaseten daha merkeze almasını beraberinde getiriyordu.


.

Makale detayları

II. ABDÜLHAMİT DÖNEMİNDE IRAK’TA ŞİİLİĞE KARŞI OSMANLI EĞİTİM POLİTİKASI

Yazarlar:

Faruk Yaslıçimen

Yayıncı:

Bilim ve Sanat Vakfı

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Divan: Journal of Interdisciplinary Studies 2016 Vol.21 Issue 41, pp.63-108

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000959722

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1309-6834

Osmanlı

Irak

XIX. Yüzyıl

Devlet

Otorite

Eğitim

Medrese

Okul

Ulema

Sünni

Şii

Mezhep Siyaseti

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Faruk Yaslıçimen

Yayıncı: Bilim ve Sanat Vakfı

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Divan: Journal of Interdisciplinary Studies 2016 Vol.21 Issue 41, pp.63-108

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 3/2017

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000959722

Sıklık: İki Yıllık

pISSN: 1309-6834

Sayı

Yazarlar:

Faruk Yaslıçimen

Yayıncı:

Bilim ve Sanat Vakfı

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Divan: Journal of Interdisciplinary Studies 2016 Vol.21 Issue 41, pp.63-108

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000959722

Sıklık:

İki Yıllık

pISSN:

1309-6834