Values in the Ghazals of Muğlalı İbrahim Şâhidî

Tuğçe Yaşa Toprak

Makale detayları

Values in the Ghazals of Muğlalı İbrahim Şâhidî

Yazarlar:

Tuğçe Yaşa Toprak

Yayıncı:

Mugla Sitki Kocman University

Ana Başlıklar:

Türk İslam Edebiyatı | Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı

Dergi:

Bitig Edebiyat Fakültesi Dergisi Issue Mevlevilik Geleneği ve Vefatının 475. Yılında Muğlalı İbrahim Şâhidî (1470-1550) Özel Sayısı, pp.174-199

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001323348

pISSN:

2791-7908

Anahtar kelimeler:

Özet:

 The concept of value is one of the fundamental elements that guide the attitudes and behaviors of individuals and societies, encompassing moral, cultural, and social principles and norms of great significance. Values play a crucial role not only in shaping individual identity but also in preserving social structures and ensuring their continuity. These values, which unite a society, shape its identity, and nurture its collective memory, manifest themselves not only in social life but also in literary works, making them one of the most essential components of cultural transmission. Examining the values embedded in literary texts is of great importance for understanding a nations cultural heritage and intellectual framework. In Classical Turkish literature, particularly in works centered on the Sufi worldview, literary production is not merely driven by aesthetic concerns but also by the aim of contributing to the moral development of the individual and the formation of social structures. Within this context, Muğlalı İbrahim Şâhidî stands out as a sufi poet who places Sufism at the core of his works, encouraging individual spiritual transformation while also reinforcing social order and moral values. In Şâhidîs poetry, fundamental sufi principles such as tawhid oneness of God, patience sabr, submission riza, the significance of knowledge and wisdom, the purification of the soul nefs, and the transcendence of worldly desires are prominently featured. His works serve as a doctrinal framework aimed at fostering spiritual maturity in individuals and promoting a morally balanced society. Şâhidîs poetry should not be regarded merely as an artistic expression; rather, it can be seen as a guide for individuals in their journey toward divine truth. His ghazals, beyond addressing the people of his own time, offer universal values that serve as both moral and spiritual guidance for contemporary individuals. This study will analyze the values reflected in Şâhidîs ghazals, examining the ways in which his works guide the readerlistener through their moral and spiritual implications. Accordingly, the research will explore the functions of these values at both individual and societal levels, the manner in which sufi thought is structured within these texts, and how they contribute to human spiritual development. Ultimately, it will be demonstrated that Şâhidîs ghazals are not merely a literary legacy of the past but also texts that encapsulate a sufi worldview capable of guiding contemporary individuals.

 The concept of value is one of the fundamental elements that guide the attitudes and behaviors of individuals and societies, encompassing moral, cultural, and social principles and norms of great significance. Values play a crucial role not only in shaping individual identity but also in preserving social structures and ensuring their continuity. These values, which unite a society, shape its identity, and nurture its collective memory, manifest themselves not only in social life but also in literary works, making them one of the most essential components of cultural transmission. Examining the values embedded in literary texts is of great importance for understanding a nations cultural heritage and intellectual framework. In Classical Turkish literature, particularly in works centered on the Sufi worldview, literary production is not merely driven by aesthetic concerns but also by the aim of contributing to the moral development of the individual and the formation of social structures. Within this context, Muğlalı İbrahim Şâhidî stands out as a sufi poet who places Sufism at the core of his works, encouraging individual spiritual transformation while also reinforcing social order and moral values. In Şâhidîs poetry, fundamental sufi principles such as tawhid oneness of God, patience sabr, submission riza, the significance of knowledge and wisdom, the purification of the soul nefs, and the transcendence of worldly desires are prominently featured. His works serve as a doctrinal framework aimed at fostering spiritual maturity in individuals and promoting a morally balanced society. Şâhidîs poetry should not be regarded merely as an artistic expression; rather, it can be seen as a guide for individuals in their journey toward divine truth. His ghazals, beyond addressing the people of his own time, offer universal values that serve as both moral and spiritual guidance for contemporary individuals. This study will analyze the values reflected in Şâhidîs ghazals, examining the ways in which his works guide the readerlistener through their moral and spiritual implications. Accordingly, the research will explore the functions of these values at both individual and societal levels, the manner in which sufi thought is structured within these texts, and how they contribute to human spiritual development. Ultimately, it will be demonstrated that Şâhidîs ghazals are not merely a literary legacy of the past but also texts that encapsulate a sufi worldview capable of guiding contemporary individuals.

 The concept of value is one of the fundamental elements that guide the attitudes and behaviors of individuals and societies, encompassing moral, cultural, and social principles and norms of great significance. Values play a crucial role not only in shaping individual identity but also in preserving social structures and ensuring their continuity. These values, which unite a society, shape its identity, and nurture its collective memory, manifest themselves not only in social life but also in literary works, making them one of the most essential components of cultural transmission. Examining the values embedded in literary texts is of great importance for understanding a nations cultural heritage and intellectual framework. In Classical Turkish literature, particularly in works centered on the Sufi worldview, literary production is not merely driven by aesthetic concerns but also by the aim of contributing to the moral development of the individual and the formation of social structures. Within this context, Muğlalı İbrahim Şâhidî stands out as a sufi poet who places Sufism at the core of his works, encouraging individual spiritual transformation while also reinforcing social order and moral values. In Şâhidîs poetry, fundamental sufi principles such as tawhid oneness of God, patience sabr, submission riza, the significance of knowledge and wisdom, the purification of the soul nefs, and the transcendence of worldly desires are prominently featured. His works serve as a doctrinal framework aimed at fostering spiritual maturity in individuals and promoting a morally balanced society. Şâhidîs poetry should not be regarded merely as an artistic expression; rather, it can be seen as a guide for individuals in their journey toward divine truth. His ghazals, beyond addressing the people of his own time, offer universal values that serve as both moral and spiritual guidance for contemporary individuals. This study will analyze the values reflected in Şâhidîs ghazals, examining the ways in which his works guide the readerlistener through their moral and spiritual implications. Accordingly, the research will explore the functions of these values at both individual and societal levels, the manner in which sufi thought is structured within these texts, and how they contribute to human spiritual development. Ultimately, it will be demonstrated that Şâhidîs ghazals are not merely a literary legacy of the past but also texts that encapsulate a sufi worldview capable of guiding contemporary individuals.

 Değer kavramı, bireylerin ve toplumların tutum ve davranışlarını yönlendiren ahlâkî, kültürel ve sosyal bakımdan önemli ilke ve normları ifade eden temel unsurlardan biridir. Değerler, sadece bireysel kimliğin oluşumunda değil, aynı zamanda toplumsal yapının korunması ve devamlılığının sağlanmasında da belirleyici bir rol oynar. Bir toplumu bir arada tutarak kimliğini şekillendiren ve kolektif hafızasını besleyen bu değerler, yalnızca sosyal yaşamda değil, edebî eserlerde de kendisini gösterir ve kültürel aktarımın önemli unsurlarından biri hâline gelir. Bir milletin kültürel mirasını ve düşünce dünyasını anlamak için, edebî metinlerde işlenilen değerlerin incelenmesi son derece önemlidir. Klâsik Türk edebiyatında, özellikle tasavvufî dünya görüşünü merkeze alan eserler, yalnızca estetik bir anlayışın ürünü olarak değil, aynı zamanda bireyin ahlâkî gelişimine katkıda bulunma ve toplumsal yapıyı şekillendirme amacına da hizmet eder. Bu bağlamda, Muğlalı İbrahim Şâhidî, tasavvufu merkeze alan ve bireyin içsel dönüşümünü teşvik eden, aynı zamanda toplumsal düzeni ve ahlakî yapıyı güçlendiren değerleri işleyen mutasavvıf bir şairdir. Şâhidînin şiirlerinde tevhid, sabır, rıza, bilginin ve irfanın önemi, nefsin terbiyesi ve dünyevî tutkuların aşılması gibi, tasavvufun temel ilkeleri ön plâna çıkar. Eserleri, bireyin manevî olgunluğa erişerek toplumun ahlâkî bir denge içinde gelişmesini amaçlayan bir öğreti niteliği taşır. Şâhidînin şiirleri yalnızca bir sanat eseri olarak değil, aynı zamanda bireyin hakikate ulaşma yolculuğunu anlamlandırmada bir rehber olarak görülebilir. Gazelleri, yaşadığı dönemin insanlarına hitap eden metinler olmanın yanı sıra günümüz bireyine de ahlâkî ve manevî yönden rehberlik eden evrensel değerler de sunar. Bu makalede, Şâhidînin gazellerinde işlenilen değerler analiz edilerek onun eserleri aracılığıyla okuyucuyadinleyiciye nasıl bir yön gösterdiği ele alınacaktır. Bu doğrultuda, şairin şiirlerinde yer alan değerlerin bireysel ve toplumsal düzeyde nasıl bir işlev gördüğü; tasavvufî düşüncenin bu metinler aracılığıyla nasıl şekillendiği ve insanın ruhsal gelişimine sağladığı katkı incelenerek Şâhidînin gazellerinin, sadece geçmişin edebî bir mirası değil, aynı zamanda günümüz insanına da rehberlik edebilecek tasavvufî dünya görüşünü içeren bir yapıya sahip olduğu gözler önüne serilecektir.

Makale detayları

Values in the Ghazals of Muğlalı İbrahim Şâhidî

Yazarlar:

Tuğçe Yaşa Toprak

Yayıncı:

Mugla Sitki Kocman University

Ana Başlıklar:

Türk İslam Edebiyatı | Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı

Dergi:

Bitig Edebiyat Fakültesi Dergisi Issue Mevlevilik Geleneği ve Vefatının 475. Yılında Muğlalı İbrahim Şâhidî (1470-1550) Özel Sayısı, pp.174-199

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001323348

pISSN:

2791-7908

Classical Turkish Literature

Muğlalı İbrahim Şâhidî

ghazal

value

education of values.Klâsik Türk Edebiyatı

Muğlalı İbrahim Şâhidî

gazel

değer

değerler eğitimi

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Tuğçe Yaşa Toprak

Yayıncı: Mugla Sitki Kocman University

Ana Başlıklar: Türk İslam Edebiyatı | Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı

Dergi: Bitig Edebiyat Fakültesi Dergisi Issue Mevlevilik Geleneği ve Vefatının 475. Yılında Muğlalı İbrahim Şâhidî (1470-1550) Özel Sayısı, pp.174-199

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 4/2025

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001323348

pISSN: 2791-7908

Sayı

Yazarlar:

Tuğçe Yaşa Toprak

Yayıncı:

Mugla Sitki Kocman University

Ana Başlıklar:

Türk İslam Edebiyatı | Osmanlı Sahası Klasik Türk Edebiyatı

Dergi:

Bitig Edebiyat Fakültesi Dergisi Issue Mevlevilik Geleneği ve Vefatının 475. Yılında Muğlalı İbrahim Şâhidî (1470-1550) Özel Sayısı, pp.174-199

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001323348

pISSN:

2791-7908