TÜRKÇE-SOĞDÇA BİR BELGENİN IŞIĞINDA TÜRKÇE VE SOĞDÇANIN KARŞILIKLI ETKİLEŞİMİNİN İNCELENMESİ

Leili KHABBAZI

Makale detayları

TÜRKÇE-SOĞDÇA BİR BELGENİN IŞIĞINDA TÜRKÇE VE SOĞDÇANIN KARŞILIKLI ETKİLEŞİMİNİN İNCELENMESİ

Yazarlar:

Leili KHABBAZI

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Gazi Türkiyat 2017 Issue 20, pp.211-223

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000426679

pISSN:

1307-914X

Özet:

 

Soğdça Orta İranî dillerin Doğu kolundan biri olup yüzyıllar boyunca (miladi 2-
12. yüzyıl) Orta Asya’da Lingua Franca [geçer dil] işlevi görmüştür.
Soğdlular milattan önce 4 ile 6. yüzyıllar arasında Hehâmenşi İmparatorluğuna tabiydiler
ve İskender’in hücumuyla birlikte içlerinden bir bölümü, Çin sınırlarına
doğru göç ederek İpek yolu güzergâhında göçebe yerleşimler oluşturdular. 6 ve 8. asırlardaki Çin kaynaklarına göre Soğdlular çoğunlukla Doğu Türkleriyle
yaşamaktaydılar ve onlar arasında derin bir kültürel nüfuza sahiptiler. Öyle ki altıncı
yüzyılın ortalarında Doğu Türklerinin diplomasi ve resmî dili Soğdçaydı. Moğolistan’da
keşfedilen Buğut yazıtı bu konuyu oldukça iyi göstermektedir. Onların Uygur
İmparatorluğundaki nüfuz derinliği (8. yüzyılın ortaları) Maniheizm inancına sahip
Soğdluların tesiriyle Uygur hükümdarlarının Mani dinini kabul etmesiyle anlaşılabilir
ki bu durum Soğdça, Uygurca ve Çince şeklinde üç dilli olarak yazılan Karabalsagun
yazıtında açıkça görülmektedir. Tam da bu dönemde Uygur yazısı Soğdluların yardımıyla
Soğd yazısı üzerinden meydana getirilmiştir.

Makale detayları

TÜRKÇE-SOĞDÇA BİR BELGENİN IŞIĞINDA TÜRKÇE VE SOĞDÇANIN KARŞILIKLI ETKİLEŞİMİNİN İNCELENMESİ

Yazarlar: Leili KHABBAZI

Yayıncı: Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Gazi Türkiyat 2017 Issue 20, pp.211-223

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2017

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000426679

pISSN: 1307-914X

Sayı

Yazarlar:

Leili KHABBAZI

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Gazi Türkiyat 2017 Issue 20, pp.211-223

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000426679

pISSN:

1307-914X