Üsküdar Ayazma Camii Haziresindeki Mezar Taşları

Sahure YARİŞ

Makale detayları

Üsküdar Ayazma Camii Haziresindeki Mezar Taşları

Yazarlar:

Sahure YARİŞ

Yayıncı:

Ege University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji | Güzel Sanatlar

Dergi:

Journal of Art History 2018 Vol.27 Issue 1, pp.197-249

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000564845

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2636-8064

pISSN:

1300-5707

Özet:

 

The tombstones, which have an important place in the Turkish plastic arts, have an aesthetic value depending on the changing and developing artistic values in history. These works reflect the emotions and thoughts of the era they belong to, their books and their ornaments, their artistic taste, their economic and social characteristics, their literary direction and their aesthetic concerns. In the article 43 pieces of tombstones in Ayazma Mosque Treasury located in Üsküdar District of Istanbul were investigated. Of these stones, 26 are male and 13 are female gravestones, while the identities of 4 stones are not clear. These Ottoman Period stones are dated to the course from the end of the XVIIth C. to the beginning of the XXth C. In the study, the works were photographed and the inscriptions were read, the title types of the tombstones and the decoration features were discussed. The aesthetic appearance and the identity of the lying in the grave, the profile, the profession, the title, names used, nicknames, causes of death, diseases; wishes and wishes from the creator and the people; these works, which reflect important information about beliefs, are explained separately and finally a general evaluation has been made. In the study, these stones carrying ethnographic and historical documents were tried to be explained scientifically and their place in Turkish-Islamic art.

 

Türk plâstik sanatları içerisinde önemli bir yeri olan mezar taşları, tarih içerisinde değişen ve gelişen sanat değerlerine bağlı olarak bir estetik değer taşımaktadır. Bu eserler, kitabeleri ve süslemeleriyle ait oldukları dönemin duygu ve düşüncelerini, sanat zevkini, ekonomik ve sosyal özelliklerini, edebî yönünü, estetik kaygılarını yansıtmaktadır. Makalede İstanbul’un Üsküdar semtinde bulunan Ayazma Camii Hazinesi’ndeki 43 adet mezar taşı incelenmiştir. Bu taşlardan 26’sı erkek, 13’ü kadın mezar taşıdır. 4 taşın ise kimliği belli değildir. Osmanlı Dönemi’ne ait olan bu taşlar, XVII. yüzyılın sonları ve XX. yüzyılın başlarına tarihlenir. Çalışmada eserler fotoğraflanarak kitabeleri okunmuş, mezar taşlarının başlık tipleri ve süsleme özellikleri ele alınmıştır. Hazirede bulunan, estetik görünümleri ile mezarda yatanın kimliğini, sülâlesini, mesleğini, unvanını; kullanılan isimleri, lakapları, ölüm sebeplerini, hastalıkları; yaratandan ve insanlardan istek ve dilekleri; inanışlarla ilgili önemli bilgileri yansıtan bu eserler, ayrı ayrı açıklanmış, nihayette genel bir değerlendirme yapılmıştır. Çalışmada, etnografik ve tarihî belge niteliği taşıyan bu taşlar, bilimsel olarak tanıtılarak Türk-İslam sanatındaki yerleri anlatılmaya çalışılmıştır.

Makale detayları

Üsküdar Ayazma Camii Haziresindeki Mezar Taşları

Yazarlar: Sahure YARİŞ

Yayıncı: Ege University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji | Güzel Sanatlar

Dergi: Journal of Art History 2018 Vol.27 Issue 1, pp.197-249

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 4/2018

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000564845

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2636-8064

pISSN: 1300-5707

Sayı

Yazarlar:

Sahure YARİŞ

Yayıncı:

Ege University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji | Güzel Sanatlar

Dergi:

Journal of Art History 2018 Vol.27 Issue 1, pp.197-249

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000564845

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2636-8064

pISSN:

1300-5707