Kâtip Çelebi’nin Penceresinden Osmanlı Devlet ve Toplum Hayatına İlişkin Bazı Düşünceler

İsmail Özçelik

Makale detayları

Kâtip Çelebi’nin Penceresinden Osmanlı Devlet ve Toplum Hayatına İlişkin Bazı Düşünceler

Yazarlar:

İsmail Özçelik

Yayıncı:

Serkan YAZICI

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Vakanuvis - International Journal of Historical Researches 2017 Vol.2 Issue 2, pp.216-247

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000678253

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2636-7777

pISSN:

2149-9535

Özet:

 

The origins
of nasihatnames which gives advices for rulers, is going back to the ancient
Persian civilization. In these studies, the advices are given by adressing to
statesmen or rulers themselves directly. After the second half of the Sixteenth
Century, many studies had been written by Ottoman statesmen which included
reform advices and aimed the restoration of former power of the Empire. Katip
Çelebi is a prominent thinker and stateman who effected his contemporaries and
later intellectuals by his immortal studies. As an intellectual Katip Çelebi
dealed with both contemporary problems and structual issues with his far-seen
paradigm. Katip Çelebi is the greatest bibliographiest and geographer of
Ottoman period Turkish science. He gave many worldwide famous studies which
written in a certain methodology and based on solid documents. In this respect,
his perspective can still enlight many contempory disputed issues. The purpose
of this study is to understand his perspective and the effects of his period on
his paradigm by focusing on his ideas on state, society, religion and science.

 

Hükümdarlara
yönelik tavsiyeler içeren nasihatnamelerin kökeni Antik İran medeniyetine kadar
dayanmaktadır. Bu eserlerde, devlet adamlarına veya doğrudan hükümdara
seslenilerek devlet yönetimi konusunda tavsiyeler verilirdi. XVI. yüzyılın
ikinci yarısından itibaren Osmanlı bürokratları tarafından reform önerileri
içeren ve devletin yeniden ihyasını amaçlayan çok sayıda eser kaleme
alınmıştır. Osmanlı Düşünce Dünyası’nda önemli bir şahsiyet olan Kâtip Çelebi
tarafından da reform önerileri içeren ve devletin yeniden ihyasını amaçlayan
eserler kaleme alınmıştır. Kâtip Çelebi XVII. yüzyılın önde gelen daha sonraki
asırlarda adından söz ettiren ve günümüze gelen eserleri sayesinde hala güncel
meselelere fikirleriyle ışık tutabilen bir düşünür ve bilim adamıdır. Bir
Osmanlı aydını olarak Katip Çelebi, reformist görüşleriyle hem o günkü meselelere
ışık tutmuş, hem de ileri görüşlülüğü ile toplumun her dönemde karşılaşılması
muhtemel problemlere, yaşadığı asrın bakış açısının üstünde bir bakışla,
çözümler üretmeye çalışmıştır. Kâtip Çelebi Osmanlı devri Türk ilim tarihinin
en büyük bibliyografyacısı ve coğrafyacısıdır. Sosyal ilimlerde dünyaca
tanınmış, günümüz araştırmacı tarih anlayışı çerçevesinde belgelere dayalı
olarak ve belirli bir metodoloji çerçevesinde birçok ilim dalında nitelikli
eserler vermiştir. Bu bakımdan, eserleri, bu gün hala üzerinde görüş
farklılıklarının olduğu birçok konuya ışık tutar niteliktedir. Çalışmadaki
amaç, Kâtip Çelebi’nin birey, toplum ve devlet hayatına dair görüşleri ile
bilim ve din hakkındaki düşüncelerini ele alarak onu anlama, yaşadığı dönemi
öğrenme ve eserleri üzerinden o dönemin meseleleri ile günümüze yansımalarını
değerlendirmektir.

Makale detayları

Kâtip Çelebi’nin Penceresinden Osmanlı Devlet ve Toplum Hayatına İlişkin Bazı Düşünceler

Yazarlar: İsmail Özçelik

Yayıncı: Serkan YAZICI

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Vakanuvis - International Journal of Historical Researches 2017 Vol.2 Issue 2, pp.216-247

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2017

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000678253

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2636-7777

pISSN: 2149-9535

Sayı

Yazarlar:

İsmail Özçelik

Yayıncı:

Serkan YAZICI

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Vakanuvis - International Journal of Historical Researches 2017 Vol.2 Issue 2, pp.216-247

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000678253

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2636-7777

pISSN:

2149-9535