Eski Türkçeden Çağdaş Uygurcaya /I/ Ünlüsü Üzerine

Zemire GULCALI

Makale detayları

Eski Türkçeden Çağdaş Uygurcaya /I/ Ünlüsü Üzerine

Yazarlar:

Zemire GULCALI

Yayıncı:

Adem ÖGER

Ana Başlıklar:

Dilbilimleri

Dergi:

Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi 2020 Issue 16, pp.258-267

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000662766

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2458-827X

Özet:

 

Eski Türkçeden özellikle de Eski Uygurcadan gelen birçok söz ve ibareyi günümüze kadar taşıyan Çağdaş Uygurca, içinde barındırdığı koruyucu özellikleri; ses, biçim ve anlam yönündeki bazı değişiklikleri ile Türk dilinin tarihî dönemlerdeki özelliklerinin araştırılmasında çok önemli bir yere sahiptir. Çağdaş Uygurca kendinden önceki dönemlerle karşılaştırıldığında ortaya çıkan farklar ses, biçim ve anlam değişmeleri yönünden incelenir. Ses değişmeleri de kendi içinde ünlü değişmeleri ve ünsüz değişmeleri olmak üzere ikiye ayrılır. Eski Türkçeden Çağdaş Uygurcaya anlamını koruyan ancak ünlü değişmesi görülen sözcükler haylı çoktur. Genel Türkçedeki dokuz ünlü Çağdaş Uygurcanın yazı dilinde sekiz harf ile gösterilir. Bu ünlülerin her biri (Eski Türkçeye göre) farklı düzeyde değişimler sergiler, örneğin: Söz başındaki veya ilk hecedeki /A/ ünlüsünün Çağdaş Uygurcada kapalı é sesine dönüşmesi (ayı   téŋırqa-); yuvarlaklaşmalar (aruq > oruq; tanu- > tonu-; teşük > töşük); düzleşmeler (beküt- > békit-; tilkü > tülke; onunç > oninçi; süzgü > süzge); -AGU > Ay (buzağu > mozay; bilegü > biley); -ev- > -öy- (sev- > söy; evlen-> öylen-) vb.  Bu yazımda, Eski Türkçedeki I ünlüsünün Çağdaş Uygurcadaki değişim durumu üzerinde duracağım.

Makale detayları

Eski Türkçeden Çağdaş Uygurcaya /I/ Ünlüsü Üzerine

Yazarlar: Zemire GULCALI

Yayıncı: Adem ÖGER

Ana Başlıklar: Dilbilimleri

Dergi: Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi 2020 Issue 16, pp.258-267

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000662766

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2458-827X

Sayı

Yazarlar:

Zemire GULCALI

Yayıncı:

Adem ÖGER

Ana Başlıklar:

Dilbilimleri

Dergi:

Uluslararası Uygur Araştırmaları Dergisi 2020 Issue 16, pp.258-267

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000662766

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2458-827X