Kovancılar (Elazığ, Türkiye) Jeositi: Nummulites’li seviyeler ve Antiklinal

Sibel KAYĞILI; Ercan AKSOY

Makale detayları

Kovancılar (Elazığ, Türkiye) Jeositi: Nummulites’li seviyeler ve Antiklinal

Yazarlar:

Sibel KAYĞILI | Ercan AKSOY

Yayıncı:

Fırat University

Dergi:

Fırat University Journal of Engineering Science 2017 Vol.29 Issue 1, pp.293-299

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000432980

pISSN:

1308-9072

Özet:

 

Geosit is the basis and integral part of geologic protection, geo-diversity, geo-park and geologic heritage. Geosits
 are representative samples of the important natural formations at national and international levels, such as rock
 units, stratigraphic sequence, fossil, mineral, geologic structure and characteristic landform formations which must
 have suitable size in scale and exceptional geologic character.
 The geosit examined in this study is located 56 km east of Elazığ, near to Kovancılar county. Just around the geosit
 area, Upper Cretaceous Elazığ Magmatics, Middle Eocene-Oligocene Kırkgeçit Formation, Upper MioceneLower
 Pliocene Çaybağı Formation and Plio-Quarternery Palu Formation crop out.
 The levels containing Nummulites of Kovancılar geosit take place in the Middle Eocene-Oligocene Kırkgeçit
 Formation that is a product of south branch of Neotethys. The formation has outcrops around Elazığ in east-west
 direction. In the works carried out, two benthic foraminifera zones which Nummulites perforatus zone
 characterizing Middle Eocene (Bartonian) and Nummulites fabianii zone characterizing Late Eocene (Priabonian)
 have been determined in the Kırkgeçit Formation deposits. In the same geosit area, also the Kovancılar anticlinal
 which east – west trending fold is another prominent geo-structure as geosite. The levels containing Nummulites
 as larger benthic foraminifers are located in the south limb of this fold. Just as people have a right to get and use the heritage from their ancestors, the earth also has the same right to
 include geosits that are the products of its own geologic past and to conserve these as a heritage. Geological
 heritage very important in understanding the evolution of the earth and for this reason must be leave to next
 generation. In this study the Kovancılar geosit which has Nummulitic levels representing Paleogene period has
 been introduced and suggested to be conserved.

 

Jeosit; jeolojik koruma, jeoçeşitlilik, jeopark ve jeolojik miras olgularının temeli ve yapı taşıdır. Jeositler, ulusal
 ve uluslararası düzeyde önemli doğal olay ve süreçlerin temsilcileri olan belli bir jeolojik özelliğin kolayca
 anlaşılmasını sağlayan, ender, bilimsel özellik sunan ve belirgin bir tanımlaması yapılabilecek ölçekteki kayaç
 topluluğu, stratigrafik istif, fosil, mineral, yapı, karakteristik yer şekli vb. oluşuklardır.
 Çalışmaya konu olan jeosit, Elazığ’ın 56 km doğusunda, Kovancılar İlçesi yakınında yer almaktadır. Çalışma alanı
 yakın çevresinde; Geç Kretase yaşlı Elazığ Magmatitleri, Orta Eosen-Oligosen yaşlı Kırkgeçit Formasyonu, Geç
 Miyosen-Erken Pliyosen yaşlı Çaybağı Formasyonu ve Pliyo-Kuvaterner yaşlı Palu Formasyonu
 yüzeylenmektedir.
 Kovancılar Jeositi: Nummulites’li seviyeler, Neotetis’in güney kolunun çökeli olan Orta Eosen-Oligosen yaşlı
 Kırkgeçit Formasyonu içerisinde yer almaktadır. Formasyon; Elazığ çevresinde yaklaşık D-B doğrultusunda
 uzanan yüzeylemelere sahiptir. Yapılan çalışmalarda, inceleme alanında geniş yayılım gösteren Kırkgeçit
 Formasyonuna ait çökeller içerisinde iki adet bentik foraminifer zonu saptanmış olup bunlar: Orta Eosen’i
 (Bartoniyen) karakterize eden Nummulites perforatus ve Geç Eosen’i (Priaboniyen) karakterize eden Nummulites
 fabianii zonlarıdır. Aynı jeosit alanında fosil özelliklerinin yanı sıra D-B doğrultulu kıvrım eksenine sahip
 Kovancılar Antiklinali de önemli bir jeolojik güzellik olarak yer almaktadır. İri bentik foraminiferler olan
 Nummulites’li seviyeler bu antiklinalin güney kanadında bulunur.
 İnsanın atalarından kalma mirası alma ve kullanma hakkı bilinmektedir. Yerkürenin de evriminin anlaşılmasına
 yardım eden tipik lokalitelerin korunması ve onların da gelecek kuşaklara miras olarak aktarılması gerekir. Bu
 çalışmada, Paleojen peryodunun önemli temsilcileri olan Nummulites fosil seviyelerini içeren Kovancılar jeositi
 tanıtılmakta ve korunması önerilmektedir.

Makale detayları

Kovancılar (Elazığ, Türkiye) Jeositi: Nummulites’li seviyeler ve Antiklinal

Yazarlar: Sibel KAYĞILI | Ercan AKSOY

Yayıncı: Fırat University

Dergi: Fırat University Journal of Engineering Science 2017 Vol.29 Issue 1, pp.293-299

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 2/2017

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000432980

pISSN: 1308-9072

Sayı

Yazarlar:

Sibel KAYĞILI | Ercan AKSOY

Yayıncı:

Fırat University

Dergi:

Fırat University Journal of Engineering Science 2017 Vol.29 Issue 1, pp.293-299

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2017

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000432980

pISSN:

1308-9072