Osmanlı Kıbrısı’nda Para Vakfı Uygulamaları (1750-1800)

Ümit GÜLER

Makale detayları

Osmanlı Kıbrısı’nda Para Vakfı Uygulamaları (1750-1800)

Yazarlar:

Ümit GÜLER

Yayıncı:

Cukurova University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Çukurova University Journal of Faculty of Divinity 2018 Vol.18 Issue 2, pp.872-891

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000938888

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2564-6427

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

Gelişmiş bir vakıf sistemine sahip olan
Osmanlı toplumu, kendisinden önceki İslâm toplumlarında bulunmayan bir vakıf
çeşidi olan para vakıflarını (vakf-ı nükûd) ortaya çıkarmıştır. 15. yüzyılın
ilk çeyreğine kadar uygulama örnekleri bulunan para vakıfları, 16. yüzyılın
ortalarında bir meşruiyet tartışmasına konu olsa da Şeyhulislâm Ebussuûd Efendi
tarafından 1548 yılında para vakfının cevazına dair fetva ve emir
çıkartılmasıyla birlikte, tekrar meşru ve resmî bir statüye kavuşmuş ve Osmanlı
Devleti’nin sonuna kadar oldukça yaygın bir uygulama olarak mevcudiyetini devam
ettirmiştir. Para vakıflarının Osmanlı toplumunun ekonomik kalkınmasında önemli
bir rol oynadığı birçok araştırmacı tarafından ifade edilmiştir. Söz konusu
vakıfların hayatiyet bulduğu yerlerden biri de 307 yıl Osmanlı hâkimiyetinde
kalan Kıbrıs adasıdır. Adanın muhtelif dönemleri üzerine bazı araştırmalar vaki
olsa da bu makalede ele alınacak olan 1750-1800 yılları arasında kurulan para
vakıflarının nitelik ve niceliği henüz herhangi bir araştırmaya konu olmamıştır.
Çalışmamız 1750 ile 1800 yılları arasını kapsayan 5 adet Kıbrıs kadı sicilinin
taranması neticesinde ortaya çıkmıştır. Sözü edilen bu 5 defter, ilgili yılları
kapsayan mevcut kadı sicillerinin tamamını oluşturmaktadır. Yapılan incelemede
bu döneme ait 12 para vakfı kaydı tespit edilmiştir. İlgili belgeler ışığında
bu dönemde para vakıflarını kimlerin ne amaçla kurduğu, bunların hangi
meblağlara tekabül ettiği, vakıfların işletilmesinde herhangi bir yolsuzluğun
meydana gelip gelmediği veya para vakıflarıyla ilgili hangi meselelerin mahkeme
sicillerine yansıdığı gibi soruların cevabı aranmıştır.

Makale detayları

Osmanlı Kıbrısı’nda Para Vakfı Uygulamaları (1750-1800)

Yazarlar:

Ümit GÜLER

Yayıncı:

Cukurova University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Çukurova University Journal of Faculty of Divinity 2018 Vol.18 Issue 2, pp.872-891

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000938888

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2564-6427

Kıbrıs

Osmanlı Kıbrısı

Vakıf

Para Vakıfları

Kalkınma

Sayı

Makale detayları

Osmanlı Kıbrısı’nda Para Vakfı Uygulamaları (1750-1800)

Yazarlar: Ümit GÜLER

Yayıncı: Cukurova University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Çukurova University Journal of Faculty of Divinity 2018 Vol.18 Issue 2, pp.872-891

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2018

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000938888

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2564-6427

Kıbrıs

Osmanlı Kıbrısı

Vakıf

Para Vakıfları

Kalkınma

Sayı

Yazarlar:

Ümit GÜLER

Yayıncı:

Cukurova University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Çukurova University Journal of Faculty of Divinity 2018 Vol.18 Issue 2, pp.872-891

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000938888

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2564-6427