Kur’an Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi

Mehmet Keleş

Makale detayları

Kur’an Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi

Yazarlar:

Mehmet Keleş

Yayıncı:

Bingol University

Ana Başlıklar:

Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat

Dergi:

Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Issue 22, pp.177-198

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001306224

pISSN:

2687-5128

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Kuran Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi The Relatıonshıp Of Sound And Meanıng In The Quran Mehmet KELEŞ Dr. Öğr. Üyesi. Ağrı Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi, Temel İslam Bilimleri, Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Anabilim Dalı, Assist. Prof., Ağrı University Faculty of Islamic Sciences, Basic Islamic Sciences, Department of Reading and Recitation of the Holy Quran, Ağrı, Türkiye ORCİD: 0000-0003-0984-3875 e-posta mkelesagri.edu.tr Öz Kuran-ı Kerim Hz. Peygamberden günümüze dek dünya ve ahiret dengesini korumak için ihtiva ettiği hususlar çerçevesinde merak edilen bir hayat rehberi olmuştur. Evrensel mesajlarına başvuran herkesin kendi anlayış dünyasına göre anlam bulduğu bir hakikattir. Kuranda verilmek istenilen mesajların anlamları kadar tilaveti de son derece önemli bir husustur. Zira anlamın bozulmaması ve mesajının yerine ulaşması adına tecvid kurallarına riayet edilerek, her bir harfin doğru telaffuz ve ses tonlamalarıyla birlikte tilavetinin yapılması gerekir. Bu araştırmanın konusu Kuran tilaveti esnasında sesin mana ile olan ilişkisini ortaya koymaktır. Kuranda okuma anlamında kullanılan tabirlerden biri olan tilavetتلاوة kelimesi: te-le-veتلو kök fiilinden türetilen bir mastar olarak, Kuranın lafzını tahriften koruyup anlamlarını tedebbür ederek, manası anlaşılamayan kısımları bilenine havale ederek, yanlış bir tevilde bulunmadan, tecvidli olarak huşu halinde okumak, hükümlerine uymak ve samimi olarak onunla amel etmek demektir. Araştırmada tilavet esnasında ses-anlam ilişkisini gösteren durumlarla ilgili örnekler tetkik edilmiş, kıraat ve tefsir kaynaklarında meselenin doğru bilinmesine yönelik bilgi ve bulgular incelenmiştir. Öncelikle Kuran okumayla ilgili bulunan tilavet, kıraat ve tertîl ile birlikte tilavet çeşitleri tahkik, tedvir, hadr ayrı başlıklar halinde ele alınarak ses olgusuna da yer verilmiştir. Azdan çoğa doğru sırasıyla harf, kelime, âyet, sûre, kıraat farklılıkları ve tecvid usulleri bağlamında ele alınan örneklerle birlikte Kuranda ses-anlam ilişkisinin doğrudan ya da dolaylı olarak gerçekleştiği sonucuna varılmıştır. Bağlamı içinde değerlendirildiğinde Kuran tilavetinin, tecvid usullerine göre icra edilmemesi, kulağa hoş gelmeyen bir armoni oluşturup dinleyenlerde bıkkınlık meydana getireceği; tilavetin usulünce yapılması halinde ise ses ve anlam ilişkisindeki insicamı göstermesi yönünden okuyan ve dinleyenlerde gönlü teskin eden, huzur veren etkiler bırakacağı, bunun bir sonucu olarak da manayı araştırmaya ve anlamaya yönelik çabaların artabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kuran, Kıraat, Tilavet, Ses, Mana.

 Kuran Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi The Relatıonshıp Of Sound And Meanıng In The Quran Mehmet KELEŞ Dr. Öğr. Üyesi. Ağrı Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi, Temel İslam Bilimleri, Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Anabilim Dalı, Assist. Prof., Ağrı University Faculty of Islamic Sciences, Basic Islamic Sciences, Department of Reading and Recitation of the Holy Quran, Ağrı, Türkiye ORCİD: 0000-0003-0984-3875 e-posta mkelesagri.edu.tr Öz Kuran-ı Kerim Hz. Peygamberden günümüze dek dünya ve ahiret dengesini korumak için ihtiva ettiği hususlar çerçevesinde merak edilen bir hayat rehberi olmuştur. Evrensel mesajlarına başvuran herkesin kendi anlayış dünyasına göre anlam bulduğu bir hakikattir. Kuranda verilmek istenilen mesajların anlamları kadar tilaveti de son derece önemli bir husustur. Zira anlamın bozulmaması ve mesajının yerine ulaşması adına tecvid kurallarına riayet edilerek, her bir harfin doğru telaffuz ve ses tonlamalarıyla birlikte tilavetinin yapılması gerekir. Bu araştırmanın konusu Kuran tilaveti esnasında sesin mana ile olan ilişkisini ortaya koymaktır. Kuranda okuma anlamında kullanılan tabirlerden biri olan tilavetتلاوة kelimesi: te-le-veتلو kök fiilinden türetilen bir mastar olarak, Kuranın lafzını tahriften koruyup anlamlarını tedebbür ederek, manası anlaşılamayan kısımları bilenine havale ederek, yanlış bir tevilde bulunmadan, tecvidli olarak huşu halinde okumak, hükümlerine uymak ve samimi olarak onunla amel etmek demektir. Araştırmada tilavet esnasında ses-anlam ilişkisini gösteren durumlarla ilgili örnekler tetkik edilmiş, kıraat ve tefsir kaynaklarında meselenin doğru bilinmesine yönelik bilgi ve bulgular incelenmiştir. Öncelikle Kuran okumayla ilgili bulunan tilavet, kıraat ve tertîl ile birlikte tilavet çeşitleri tahkik, tedvir, hadr ayrı başlıklar halinde ele alınarak ses olgusuna da yer verilmiştir. Azdan çoğa doğru sırasıyla harf, kelime, âyet, sûre, kıraat farklılıkları ve tecvid usulleri bağlamında ele alınan örneklerle birlikte Kuranda ses-anlam ilişkisinin doğrudan ya da dolaylı olarak gerçekleştiği sonucuna varılmıştır. Bağlamı içinde değerlendirildiğinde Kuran tilavetinin, tecvid usullerine göre icra edilmemesi, kulağa hoş gelmeyen bir armoni oluşturup dinleyenlerde bıkkınlık meydana getireceği; tilavetin usulünce yapılması halinde ise ses ve anlam ilişkisindeki insicamı göstermesi yönünden okuyan ve dinleyenlerde gönlü teskin eden, huzur veren etkiler bırakacağı, bunun bir sonucu olarak da manayı araştırmaya ve anlamaya yönelik çabaların artabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kuran, Kıraat, Tilavet, Ses, Mana.

 Kuran Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi The Relatıonshıp Of Sound And Meanıng In The Quran Mehmet KELEŞ Dr. Öğr. Üyesi. Ağrı Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi, Temel İslam Bilimleri, Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Anabilim Dalı, Assist. Prof., Ağrı University Faculty of Islamic Sciences, Basic Islamic Sciences, Department of Reading and Recitation of the Holy Quran, Ağrı, Türkiye ORCİD: 0000-0003-0984-3875 e-posta mkelesagri.edu.tr Öz Kuran-ı Kerim Hz. Peygamberden günümüze dek dünya ve ahiret dengesini korumak için ihtiva ettiği hususlar çerçevesinde merak edilen bir hayat rehberi olmuştur. Evrensel mesajlarına başvuran herkesin kendi anlayış dünyasına göre anlam bulduğu bir hakikattir. Kuranda verilmek istenilen mesajların anlamları kadar tilaveti de son derece önemli bir husustur. Zira anlamın bozulmaması ve mesajının yerine ulaşması adına tecvid kurallarına riayet edilerek, her bir harfin doğru telaffuz ve ses tonlamalarıyla birlikte tilavetinin yapılması gerekir. Bu araştırmanın konusu Kuran tilaveti esnasında sesin mana ile olan ilişkisini ortaya koymaktır. Kuranda okuma anlamında kullanılan tabirlerden biri olan tilavetتلاوة kelimesi: te-le-veتلو kök fiilinden türetilen bir mastar olarak, Kuranın lafzını tahriften koruyup anlamlarını tedebbür ederek, manası anlaşılamayan kısımları bilenine havale ederek, yanlış bir tevilde bulunmadan, tecvidli olarak huşu halinde okumak, hükümlerine uymak ve samimi olarak onunla amel etmek demektir. Araştırmada tilavet esnasında ses-anlam ilişkisini gösteren durumlarla ilgili örnekler tetkik edilmiş, kıraat ve tefsir kaynaklarında meselenin doğru bilinmesine yönelik bilgi ve bulgular incelenmiştir. Öncelikle Kuran okumayla ilgili bulunan tilavet, kıraat ve tertîl ile birlikte tilavet çeşitleri tahkik, tedvir, hadr ayrı başlıklar halinde ele alınarak ses olgusuna da yer verilmiştir. Azdan çoğa doğru sırasıyla harf, kelime, âyet, sûre, kıraat farklılıkları ve tecvid usulleri bağlamında ele alınan örneklerle birlikte Kuranda ses-anlam ilişkisinin doğrudan ya da dolaylı olarak gerçekleştiği sonucuna varılmıştır. Bağlamı içinde değerlendirildiğinde Kuran tilavetinin, tecvid usullerine göre icra edilmemesi, kulağa hoş gelmeyen bir armoni oluşturup dinleyenlerde bıkkınlık meydana getireceği; tilavetin usulünce yapılması halinde ise ses ve anlam ilişkisindeki insicamı göstermesi yönünden okuyan ve dinleyenlerde gönlü teskin eden, huzur veren etkiler bırakacağı, bunun bir sonucu olarak da manayı araştırmaya ve anlamaya yönelik çabaların artabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kuran, Kıraat, Tilavet, Ses, Mana.

 Kuran Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi The Relatıonshıp Of Sound And Meanıng In The Quran Mehmet KELEŞ Dr. Öğr. Üyesi. Ağrı Üniversitesi İslami İlimler Fakültesi, Temel İslam Bilimleri, Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat İlmi Anabilim Dalı, Assist. Prof., Ağrı University Faculty of Islamic Sciences, Basic Islamic Sciences, Department of Reading and Recitation of the Holy Quran, Ağrı, Türkiye ORCİD: 0000-0003-0984-3875 e-posta mkelesagri.edu.tr Öz Kuran-ı Kerim Hz. Peygamberden günümüze dek dünya ve ahiret dengesini korumak için ihtiva ettiği hususlar çerçevesinde merak edilen bir hayat rehberi olmuştur. Evrensel mesajlarına başvuran herkesin kendi anlayış dünyasına göre anlam bulduğu bir hakikattir. Kuranda verilmek istenilen mesajların anlamları kadar tilaveti de son derece önemli bir husustur. Zira anlamın bozulmaması ve mesajının yerine ulaşması adına tecvid kurallarına riayet edilerek, her bir harfin doğru telaffuz ve ses tonlamalarıyla birlikte tilavetinin yapılması gerekir. Bu araştırmanın konusu Kuran tilaveti esnasında sesin mana ile olan ilişkisini ortaya koymaktır. Kuranda okuma anlamında kullanılan tabirlerden biri olan tilavetتلاوة kelimesi: te-le-veتلو kök fiilinden türetilen bir mastar olarak, Kuranın lafzını tahriften koruyup anlamlarını tedebbür ederek, manası anlaşılamayan kısımları bilenine havale ederek, yanlış bir tevilde bulunmadan, tecvidli olarak huşu halinde okumak, hükümlerine uymak ve samimi olarak onunla amel etmek demektir. Araştırmada tilavet esnasında ses-anlam ilişkisini gösteren durumlarla ilgili örnekler tetkik edilmiş, kıraat ve tefsir kaynaklarında meselenin doğru bilinmesine yönelik bilgi ve bulgular incelenmiştir. Öncelikle Kuran okumayla ilgili bulunan tilavet, kıraat ve tertîl ile birlikte tilavet çeşitleri tahkik, tedvir, hadr ayrı başlıklar halinde ele alınarak ses olgusuna da yer verilmiştir. Azdan çoğa doğru sırasıyla harf, kelime, âyet, sûre, kıraat farklılıkları ve tecvid usulleri bağlamında ele alınan örneklerle birlikte Kuranda ses-anlam ilişkisinin doğrudan ya da dolaylı olarak gerçekleştiği sonucuna varılmıştır. Bağlamı içinde değerlendirildiğinde Kuran tilavetinin, tecvid usullerine göre icra edilmemesi, kulağa hoş gelmeyen bir armoni oluşturup dinleyenlerde bıkkınlık meydana getireceği; tilavetin usulünce yapılması halinde ise ses ve anlam ilişkisindeki insicamı göstermesi yönünden okuyan ve dinleyenlerde gönlü teskin eden, huzur veren etkiler bırakacağı, bunun bir sonucu olarak da manayı araştırmaya ve anlamaya yönelik çabaların artabileceği düşünülmektedir. Anahtar Kelimeler: Kuran, Kıraat, Tilavet, Ses, Mana.

Makale detayları

Kur’an Tilavetinde Ses Ve Mana İlişkisi

Yazarlar: Mehmet Keleş

Yayıncı: Bingol University

Ana Başlıklar: Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat

Dergi: Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Issue 22, pp.177-198

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2023

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001306224

pISSN: 2687-5128

Kur’an

Kıraat

Tilavet

Ses

Mana

Sayı

Yazarlar:

Mehmet Keleş

Yayıncı:

Bingol University

Ana Başlıklar:

Kuran-ı Kerim Okuma ve Kıraat

Dergi:

Bingöl Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Issue 22, pp.177-198

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001306224

pISSN:

2687-5128