Hatay- Erzin  Yeşilkent  Ovası ve Burnaz Kaynağının Hidrojeolojiik  Özellikleri

Galip YÜCE

Makale detayları

Hatay- Erzin Yeşilkent Ovası ve Burnaz Kaynağının Hidrojeolojiik Özellikleri

Yazarlar:

Galip YÜCE

Yayıncı:

TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası

Dergi:

Jeoloji Mühendisliği Dergisi 2001 Vol.23 Issue 2, pp.21-46

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2001

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000733242

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2564-6753

pISSN:

1016-9172

Özet:

 

Hatay-Erzin plain is located in northeast of iskenderun gulf in the Mediterranean region. The area of plain is  about 300 km2   while its drainage area is 350 km2  . Along the Yumurtalık thrust, units of Miocene M is is-And inn  basin in north of study area, has a tectonic contact, with the units of Miocene*Iskendemn basin at south..  In addition to general hydrogeologic characteristics of the study area, discharge-recharge relation of the  Burnaz spring in the discharge area was also studied. Spring has a yield of 1.74 nrVsec. On the basis of regular  monthly discharge data of the spring in the years between 1976 and 1994, minimum, and. maximum, flows are  Ö.947 nrVsec and. 4..997 m  3  /sec, respectively., October and April average discharge values for a 1.9-year period are 1,427 m  3  /sec and 2..206 mVsec, respectively,. Plain is governed by Mediterranean climate regime. The annual  average precipitation value recorded at Yeşilkent Observatory for the years 1967-1995 is 930,.5 mm.  There are a number of 200 wells  by 1995  in the area drilled, by DSI in order to supply irrigation water for  Erzin .and. Yeşilkent residential sites. .Discharge measurements show that withdraw from these: wells with  increasing number does not affect the Burnaz spring. Well depths are about 150-200 m in upper parts  between  100-200 m  while 50s  -150 m in discharge area  between 50-50 m  at west»  Conglomerate levels of .upper Pliocene-Pleistocene Erzin formation of the iskenderun basin,, PlioQuaternary-Quaternary porous basalt and sandy and pebbly levels of Quaternary alluvium are. the main aquifer  units in. the study area. On the basis «of pumpage tests, transmissibility values are 105-6110 m  2  /day in  conglomerate aquifer, 2708-14628 m.  2  /day in basalt aquifer and. 987-5576 m  2  /day in the whole aquifer. Flow  direction of groundwater is from northeast to southwest and east to west  to the Mediterranean Sea . Hydraulic  slope, which is high in the east, decreases to the west due to high permeability of basalt. In Erzin-Yeşilkent  plain,, groundwater recharge is 103.3 x 10e   m  3  /y, groundwater discharge is 128.8 x 106   m.  3  /y and reserve  exchange is A.V=-25.5 x 106   nrVy. On the basis of groundwater level changes in the years between 1977 and  1996,», regional draw in the recharge area is 4-20 m which fluctuates 1-3 m in the discharge area by the recharge  of Burnaz spring. Recession coefficient  aAve   for the conglomerate aquifer is 1.52 x 1Ö'3   day"'1   which represents  a. tertiary type aquifer.,  Burnaz spring issues from two points, through the Plio-Quaternary porous basalt, along the. impermeable parts  of alluvium,, thus it can be thought as a contact spring. Discharge elevation of the spring Is about 5-6 m.. On the  basis of spring hydrographs obtained from monthly flow rates measured, in the years between 1976-1994,,, annual  average discharge, annual recharge of the spring and recession coefficient were calculated as 53.3 x 10'' rn, ,/y,  54.4 x 106   m  3  /y and 4.21 x 10"3   day"1  , respectively. In this respect, spring issues through the basalt aquifer which  is greatly fed by annual precipitation,., The correlation coefficient between annual average flow and annual,  rainfall Is r=Q.77..  In order to examine hydrogeochemical relation between Burnaz spring and other water points in. the plain,  samples collected in the area were analyzed for major1   ion and tritium contents. Chemical and tritium results  indicate that Burnaz spring issues through the basalts in its own recharge area and. that it is a kind of contact  spring., On the other hand, tritium contents of other water1   points located in the coastal areas changes, by  proportionally of the replenishment from the evaporitic formations.

 

Hatay-Erzin ovası, Akdeniz bölgesinde, İskenderun körfezinin kuzeydoğusunda, Hatay ve Adana illeri sınırları içerisinde yer almaktadır. Ova alanı yaklaşık 300 km2  , drenaj alanı ise 350 km2  'dir.  Çalışma alanının genel hidrojeolojik özelliklerinin yanısıra, boşalım sahasında yer alan ortalama 1.74 nr7s  verime sahip Burnaz kaynağının beslenim-boşahrn ilişkisi araştırılmıştır. Çalışma alanında akifer birimleri,  İskenderun basenine ait Üst Pliyosen-Pleyistosen yaşlı Erzin formasyonunun, çakı İtası seviyeleri,  PLiyokuvaterner - Kuvaterner yaşlı gözenekli bazalt ve Kuvaterner yaşlı alüvyonun kumlu, çakıllı seviyeleri  oluşturmaktadır.. Yeraltısuyu akım. yönü kuzeydoğudan güneybatıya ve doğudan batıya  Akdeniz'e  doğrudur.  Burnaz kaynağı, Pliyokuvaterner yaşlı bol gözenekli bazaltlardan, tektonik hatların kontrolünde alüvyonun,  geçirimsiz bölümleri boyunca birbirine oldukça yakın iki temel noktadan boşalan ve bu biçimi ile dokanak kaynağı olarak nitelendirilebilinen grup kaynağı özeiliğindedir. Kaynak, yıllık yağışların etkisi altında bulunan ilçüncü tip akifer özelliğindeki bazalt akiferinden boşalmaktadır.  Ovadaki su noktalarının birbirleriyle ve kaynak ile olan ilişkilerini hidrojeokimyasal açıdan araştırmak amacıyla sahadan alman örneklerde su kimyası ve trityum, analizleri yapılmıştır. Elde edilen sonuçlar. Burnaz kaynağının havza içindeki bazaltlardan yıllık yağışların etkisi ile beslendiğini, diğer su noktalarının ise aklferdeki  derin dolaşım, ve tuzlu formasyonlarla olan ilişkilere bağlı olarak kimyasal ve trityum, içeriklerinde değişimler  olduğunu göstermiştir,.

Makale detayları

Hatay- Erzin Yeşilkent Ovası ve Burnaz Kaynağının Hidrojeolojiik Özellikleri

Yazarlar: Galip YÜCE

Yayıncı: TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası

Dergi: Jeoloji Mühendisliği Dergisi 2001 Vol.23 Issue 2, pp.21-46

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 10/2001

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000733242

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2564-6753

pISSN: 1016-9172

Sayı

Yazarlar:

Galip YÜCE

Yayıncı:

TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası

Dergi:

Jeoloji Mühendisliği Dergisi 2001 Vol.23 Issue 2, pp.21-46

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2001

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000733242

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2564-6753

pISSN:

1016-9172