Türk Basın Birliği: Islah Girişimi ve Kapatılması (1944-1946)

Hasan ÜSTÜN

Makale detayları

Türk Basın Birliği: Islah Girişimi ve Kapatılması (1944-1946)

Yazarlar:

Hasan ÜSTÜN

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Media and communication

Dergi:

İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi 2020 Vol.2020 Issue 50, pp.28-45

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000487885

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2147-4524

Özet:

 

Cumhuriyet Halk Partisi’nin (CHP) tek parti dönemi basın teşkilatı Türk Basın Birliği (TBB) 1938’de çıkarılan bir kanun ile 1939’da kuruldu. Bir meslek odası olarak kurulan TBB’den beklenen görev, basında “inzibatı” sağlayacak bir “meslek zabıtası” olarak çalışmaktı.  Türkiye’de gazeteciler ve işverenlerinin TBB’ye üye olmadan meslek icra etmesi yasaktı. Yüksek Haysiyet Divanı, bir gazeteciyi Birlik’ten çıkarma yetkisine sahipti. CHP Meclis Grubu, 1944’te, “meslek zabıtası” görevini daha etkin yapması için TBB’nin ıslahını istedi.  Hükümet, aynı yıl TBB’yi ıslah tasarısı hazırladı. CHP Müstakil Grubu da bu tasarıyı kısmen destekledi. Ama bu girişim sonuçlanmadı ve TBB kapatıldı. Bu çalışma, TBB ile ilgili iki soruya odaklandı: TBB 1944’te neden ıslah edilmek istendi?, TBB 1946’da neden kapatıldı? Bir tarih incelemesi olan bu çalışmada TBB’nin ıslahı için yapılan girişimler ve TBB’nin kapatılma süreci birinci el kaynaklardan yararlanılarak betimlendi. Yapılan incelemede, 1943’de Basın ve Yayın Müdürlüğü’nü ıslah projesi başlatan Hükümet, 1944’te, “meslek zabıtası” görevini daha etkin yapabilmesi için TBB’nin hem yetkisini hem de bütçesini artırmak istedi. Ancak Türkiye 1945’de BM Anayasası imzalayınca TBB’yi ıslah projesi beklemeye alındı; 1946’da ise basın özgürlüğünü koruma hedefine sahip BM’nin üyelik şartlarını yerine getirmek için TBB kapatıldı.

Makale detayları

Türk Basın Birliği: Islah Girişimi ve Kapatılması (1944-1946)

Yazarlar: Hasan ÜSTÜN

Yayıncı: Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar: Media and communication

Dergi: İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi 2020 Vol.2020 Issue 50, pp.28-45

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 7/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000487885

Sıklık: Üç Aylık

eISSN: 2147-4524

Sayı

Yazarlar:

Hasan ÜSTÜN

Yayıncı:

Ankara Hacı Bayram Veli University

Ana Başlıklar:

Media and communication

Dergi:

İletişim Kuram ve Araştırma Dergisi 2020 Vol.2020 Issue 50, pp.28-45

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000487885

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2147-4524