İnsani Gelişme Endeksi ve Alt Endekslerinin Türkiye’deki İller İçin Ölçülmesi ve Analizi

Volkan İdris SARI; Mustafa Caner MEYDAN

Makale detayları

İnsani Gelişme Endeksi ve Alt Endekslerinin Türkiye’deki İller İçin Ölçülmesi ve Analizi

Yazarlar:

Volkan İdris SARI | Mustafa Caner MEYDAN

Yayıncı:

İdeal Kent Yayınları

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

IDEALKENT 2018 Vol.9 Issue 24, pp.387-429

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

8/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000483736

Sıklık:

Üç Yıllık

eISSN:

2602-2133

pISSN:

1307-9905

Özet:

 


The
relation between economic growth and development is one of the main discussion
topics of the development economics. There are some arguments claiming that
economic growth indicators are not proper tools to measure differences among
countries in terms of quality of life, happiness, sustainability, capabilities
and capacities. In order to fix this problem several measurement and analysis
techniques are proposed. Human development index, which is one of the simple
yet effective tools, has become prominent in international fora in this regard.
United Nations Development Program’s human development index (HDI) compares
countries in terms of development, poverty, gender equality, income inequality,
etc. since 1990. As the index enables comprehensive analyses by using a few
variables, it could be used not only for comparing countries but also measuring
the development levels of different provinces within a country. This study
calculates city-level human development index and sub-indexes by using 2014 data
for Turkey. Moreover, relations between sub-indexes and human development index
are analyzed. As a conclusion, it is observed that human development indexes on
the West is higher than on the East part of Turkey. In addition, a
statistically strong and meaningful relationship was found between the HDI and
income and education sub-indices.


.

 


Ekonomik büyüme ile
kalkınma arasındaki ilişki kalkınma iktisadının temel tartışma konularından
birisi olmuştur. Ekonomik büyüme rakamlarının ülkelerin yaşam kalitesi,
mutluluk, sürdürülebilirlik, yapabilirlik ve kapasite bakımından
karşılaştırılmasına uygun olmadığı yönünde yaklaşımlar ortaya konulmuştur.
Bunun çözümü için de farklı ölçüm ve analiz teknikleri önerilmiştir. İnsani
gelişmişlik endeksi de bu amaca hizmet eden basit ama etkili bir araç olarak
uluslararası alanda kendine önemli bir yer bulmuştur. Birleşmiş Milletler
Kalkınma Programı tarafından 1990 yılından itibaren her yıl hesaplanan insani
gelişme endeksi ile ülkelerin kalkınma, yoksulluk, cinsiyet eşitliği, gelir
eşitsizliği gibi konularda karşılaştırılabilmesine imkân tanınmaktadır. Endeksin
sınırlı sayıda gösterge kullanarak kapsamlı analizlere imkân vermesi bu
çalışmadaki yöntemin sadece ülkeleri karşılaştırmak için değil ülke içindeki
farklı idari birimlerin de gelişmişlik düzeylerini ölçmek için kullanılmasına
imkân tanımıştır. Bu çalışmada 2014 yılı verileri kullanılarak il bazında
insani gelişme endeksi ve alt endeksleri üretilmekte ve insani gelişme endeksi
ile diğer alt endekslerin arasındaki ilişki analiz edilmektedir. Sonuç olarak,
insani gelişme endeksinin Türkiye’nin batısında doğusuna göre daha yüksek değer
aldığı görülmüştür. Ayrıca, insani gelişme endeksi ile gelir ve eğitim alt
endeksleri arasında istatistiki güçlü ve anlamlı bir ilişki bulunmuştur.


.

Makale detayları

İnsani Gelişme Endeksi ve Alt Endekslerinin Türkiye’deki İller İçin Ölçülmesi ve Analizi

Yazarlar: Volkan İdris SARI | Mustafa Caner MEYDAN

Yayıncı: İdeal Kent Yayınları

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: IDEALKENT 2018 Vol.9 Issue 24, pp.387-429

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 8/2018

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000483736

Sıklık: Üç Yıllık

eISSN: 2602-2133

pISSN: 1307-9905

Sayı

Yazarlar:

Volkan İdris SARI | Mustafa Caner MEYDAN

Yayıncı:

İdeal Kent Yayınları

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

IDEALKENT 2018 Vol.9 Issue 24, pp.387-429

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

8/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000483736

Sıklık:

Üç Yıllık

eISSN:

2602-2133

pISSN:

1307-9905