AMASYA SANCAĞINDA KARANTİNA TEŞKİLATININ KURULMASI, ORTAYA ÇIKAN SALGINLAR  (1812-1918)

Sabit GENÇ

Makale detayları

AMASYA SANCAĞINDA KARANTİNA TEŞKİLATININ KURULMASI, ORTAYA ÇIKAN SALGINLAR (1812-1918)

Yazarlar:

Sabit GENÇ

Yayıncı:

Amasya University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2020 Vol. Issue 8, pp.43-87

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000853111

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-2567

pISSN:

2548-0480

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

Outbreaks, which are as old as human history, sometimes affected a small area, and sometimes spread to large areas due to war, migration and trade, leaving humanity in fear and panic due to the mass deaths it caused. The Anatolian geography, which has been on important migration and trade routes throughout the history, was negatively affected by the outbreaks that occurred in different regions during the Ottoman era and spread through trade, migration and wars. Despite the large number of casualties in the Ottoman period, quarantine organization was not established until the reign of Mahmud II (1808-1839). The quarantine organization established during the reign of Mahmud II, was expanded in the provinces in the following years, the speed of the outbreaks has been reduced, but the spread of new outbreaks, loss of lives, and the outbreaks continued to affect the In the 19th century, the Amasya province, which is connected to the state of Sivas, was adversely Despite the importance it carries, studies on epidemics on a local basis are limited, and there are no studies on Amasya and its surroundings affected by the outbreaks as it was throughout the empire society until the end of the empire due to reasons such as health personnel and insufficient funds, the public not supporting quarantine practices, poverty. Although the quarantine organization was established in the province, various outbreaks have occurred in a row until the fall of the empire, causing the death of many people. Considering the effects of outbreaks both in the world and in the Ottoman State, it is seen that it gained a special importance historically. Amasya province was chosen as a study subject since it was evaluated that it would constitute a good example in terms of outbreaks in the last period of the Ottoman Empire, the effects of the outbreaks, the establishment and operation of the quarantine organization in order to combat outbreaks, and the measures taken. The main problematic of the study; Based on the example of Amasya province, it is to give a general idea about the outbreaks in the Ottoman Empire from the beginning of the 19th century to the fall of the empire, the effects of the outbreaks, the establishment of the quarantine organization in order to combat the outbreaks, the people's approach to the organization, the measures taken against the outbreaks.

 

Geçmişi insanlık tarihi kadar eski olan salgınlar; bazen küçük bir bölgeyi etkilerken bazen savaş, göç, ticaret gibi nedenlerle çok geniş alanlara yayılmış; yol açtığı kitlesel ölümler nedeniyle insanlığı korku ve panik içinde bırakmıştır. Tarih boyunca önemli göç ve ticaret yolları üzerinde bulunan Anadolu coğrafyası, Osmanlı öncesinde olduğu gibi Osmanlı döneminde de farklı bölgelerde ortaya çıkan ve ticaret, göç ve savaşlar yoluyla yayılan salgınlardan olumsuz etkilenmiştir. Osmanlı döneminde çok sayıda can kayıplarına rağmen salgınlarla mücadele için II. Mahmud (1808-1839) dönemine kadar karantina teşkilatı kurulmamıştır. II. Mahmud döneminde kurulan karantina teşkilatı ilerleyen yıllarda taşrada yaygınlaştırılmış, salgınların hızı ve etkisi azaltılmış; ancak sağlık personeli ve ödenek yetersizliği, halkın karantina uygulamalarına destek vermemesi, yoksulluk gibi nedenlerle yeni salgınların yayılması, can kayıplarının yaşanması engellenememiş; salgınlar imparatorluğun sonuna kadar toplumu etkilemeye devam etmiştir. 19. yüzyılda Sivas eyaletine bağlı Amasya sancağı da imparatorluk genelinde olduğu gibi yaşanan salgınlardan olumsuz etkilenmiştir. Karantina teşkilatı sancakta da kurulmuş olmasına rağmen; imparatorluğun yıkılışına kadar arka arkaya muhtelif salgınlar yaşanmış, çok sayıda insanın ölümüne neden olmuştur. Salgınların gerek dünyada gerekse Osmanlı Devleti’nde meydana getirdiği etkiler göz önüne alındığında, tarihsel olarak özel bir önem kazandığı görülmektedir. Taşıdığı ehemmiyete rağmen özellikle yerel bazda salgın hastalıklar hakkında yapılan çalışmalar sınırlı olup, Amasya ve çevresine ait herhangi bir çalışma bulunmamaktadır. Amasya sancağı, Osmanlı Devleti’nin son döneminde taşrada yaşanan salgınlar, salgınların etkileri, salgınlarla mücadele adına karantina teşkilatının kuruluşu, işleyişi, alınan önlemlerin anlaşılması açısından iyi bir örnek teşkil edeceği değerlendirildiğinden çalışma konusu olarak tercih edilmiştir. Çalışmanın temel problematiği; Amasya sancağı örneğinden hareketle Osmanlı Devleti’nde 19.yüzyıl başlarından imparatorluğun yıkılışına kadar taşrada yaşanan salgınlar, salgınların etkileri, salgınlarla mücadele adına karantina teşkilatının kuruluşu, teşkilata halkın yaklaşımı, salgınlara karşı alınan önlemler hakkında genel bir fikir vermektir.

Makale detayları

AMASYA SANCAĞINDA KARANTİNA TEŞKİLATININ KURULMASI, ORTAYA ÇIKAN SALGINLAR (1812-1918)

Yazarlar: Sabit GENÇ

Yayıncı: Amasya University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2020 Vol. Issue 8, pp.43-87

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000853111

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2602-2567

pISSN: 2548-0480

Salgın

Karantina

Amasya sancağı

Osmanlı

hastalık

Sayı

Yazarlar:

Sabit GENÇ

Yayıncı:

Amasya University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Amasya Üniversitesi Sosyal Bilimler Dergisi 2020 Vol. Issue 8, pp.43-87

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000853111

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2602-2567

pISSN:

2548-0480