Taygalı Avcıları, Balıkçıları ve Toplayıcılarının Destanlarında Süt Beyaz Atlar

Dmitri Anatoliyeviç FUNK

Makale detayları

Taygalı Avcıları, Balıkçıları ve Toplayıcılarının Destanlarında Süt Beyaz Atlar

Yazarlar:

Dmitri Anatoliyeviç FUNK

Yayıncı:

Türk Dil Kurumu

Ana Başlıklar:

Dil | Folklor

Dergi:

Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Issue 49, pp.223-236

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000657170

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-5091

pISSN:

1301-0077

Özet:

 

One of the most interesting of the numerous riddles that Siberian
native cultures present for researchers is according to the author, the way
in which Taiga hunters, fisherman and wild plant gatherers created their
magnificent epics, describing warriors of the steppe, who lived in golden
palaces and owned great numbers of people and countless herds of sheep
and cattle.
On the basis of field data and analysis of dozens of epic narratives of
the Taiga Shor people, the author describes the types of horses, coats and
their lay classifications. He finds that the Shor language provides as many
terms for horse coat color designation as the Teleuts of Bachat and other
descendants of the steppe nomadic cattle herders might give.
Pondering upon the considerable contradictions between the epic
and ethnographic worldviews, the author highlights the importance of the
Shor horse breeding and cattle raising terminology research, underscoring
a thousand year gap between the epic reality and the ethnographic period
when these epic narratives were put down in writing.
Keywords: Epic, hero, colors of horses, Turk, Shor, Teleut, Siberia,
Altay.

 

Yazara göre, Sibirya kültürünün, bu kültürün araştırmacılarına sunduğu
çok sayıdaki gizemlerin en ilginçlerinden bir tanesi, altın saraylarda
yaşayan, sayısız hayvan sürülerine ve çok fazla insana sahip olan bozkır
savaşçılarıyla ilgili olarak anlattıkları muazzam destanları, tayga avcıları,
balıkçıları ve bitki toplayıcılarının oluşturma şeklidir.
Saha çalışmaları ve tayga Şor halkının düzinelerce destanlarının analizi
temelinde, yazar, atların renklerinin sınıflandırılmasının yollarını tarif
etmektedir. Şor dilinde atların tüy renginin belirlenmesine hizmet eden
kelimelerin Baçat Teleütleri ve bozkırda yaşayan göçebe oymaklarında
atların tüy rengini belirleyen kelimeler ile benzer olduklarını tespit etmektedir.
Destani ve etnoğrafik dünya görüşünün kıyaslandığı ve bu iki dünya
görüşünün arasında var olan çelişkilere bakıldığında yazar, Şor dilinin
atçılık ve hayvancılık terminolojisinin araştırılmasına önem vermekte,
destanların gerçekliği ve bu destanların yazıya geçirildikleri etnoğrafik
dönem arasındaki bin yıllık zaman aralığını vurgulamaktadır.

Makale detayları

Taygalı Avcıları, Balıkçıları ve Toplayıcılarının Destanlarında Süt Beyaz Atlar

Yazarlar: Dmitri Anatoliyeviç FUNK

Yayıncı: Türk Dil Kurumu

Ana Başlıklar: Dil | Folklor

Dergi: Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Issue 49, pp.223-236

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 3/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000657170

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2651-5091

pISSN: 1301-0077

Sayı

Yazarlar:

Dmitri Anatoliyeviç FUNK

Yayıncı:

Türk Dil Kurumu

Ana Başlıklar:

Dil | Folklor

Dergi:

Türk Dünyası Dil ve Edebiyat Dergisi 2020 Issue 49, pp.223-236

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

3/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000657170

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2651-5091

pISSN:

1301-0077