YANITINI ARAYAN ESKİ BİR SORU: NİÇİN UYURUZ?

Levent ÖZTÜRK; At ALL.

Makale detayları

YANITINI ARAYAN ESKİ BİR SORU: NİÇİN UYURUZ?

Yazarlar:

Levent ÖZTÜRK | At ALL.

Yayıncı:

Istanbul University

Dergi:

Journal of Istanbul Faculty of Medicine 2007 Vol.70 Issue 4, pp.114-121

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2011

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000516999

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

1305-6441

Özet:

 

Uyku karmaşık, yüksek derecede organizasyon gösteren, birçok iç ve dış faktörden etkilenen, belli dönemlerinde beyinin uyanıklık kadar aktif olduğu, geri dönüşümlü bir bilinçsizlik ve seçici yanıtsızlık özellikleri gösteren bir süreçtir. Uyku fizyolojisi konusundaki bilgilerimizin hızla artması ve uykuyu oluşturan mekanizmaların çoğunun aydınlatılmasına rağmen uykunun işlevi, diğer deyişle “niçin uyuruz?” sorusunun yanıtı gizemini korumaktadır. Uyku ile ilgili birçok hipotez ileri sürülmesine rağmen bunlardan hiçbirisi uyku araştırmacılarını inandıracak düzeyde deneysel kanıt sağlayamamıştır. Bu hipotezler arasında, enerjinin korunması, beyin detoksifikasyonu, beyin termoregülasyonu, doku yenilenmesi, öğrenme ve bellek oluşumu sayılabilir. REM uykusunun tanımlanmasından sonra bu uyku dönemi ile öğrenme ve bellek pekiştirme arasında bağlantı olduğunu gösteren önemli çalışmalar yapılmıştır. Ancak, uyku olmadan öğrenme mümkün görünmekte, her uyku dönemini mutlaka bellek pekiştirmesinin takip edip etmediği bilinmemekte ve insanlarda bellek pekiştirmesine olan gereksinim uyku oluşması için gerekli ve yeterli bir nedendir denilememektedir. Son dönemde ileri sürülen ilgi çekici hipotezlerden biri de uykunun beyinde sinaptik ağırlığı düzenlediğini savunan sinaptik homeostasis hipotezidir. Bu hipoteze göre uyanıklık süresince beyinde kortikal devrelerde sinaptik potansiasyon olmaktadır; bu potansiasyon yavaş dalga aktivitesi ile ilişkilidir; yavaş dalga aktivitesi sinaptik büyümeyi eski haline getirecek şekilde sinaptik küçülme sağlamaktadır. Elli yıllık araştırmaya rağmen uykunun işlevi ile ilgili söylenebilen ve herkesin hemfikir olduğu tek açıklama şudur: uykululuğu engellemek için uyuruz. Böyle bir bakış açısı, “acıkmayı engellemek için yemek yeriz” ya da “susamamak için su içeriz” açıklamaları kadar umutsuz görünmektedir. Uyku tıbbının kurucularından Allen Rechtschaffen, yukarıdaki açıklama için şöyle söylemektedir: Bu doğru ise uyku, doğanın yaptığı en büyük hatalardan biridir.

Makale detayları

YANITINI ARAYAN ESKİ BİR SORU: NİÇİN UYURUZ?

Yazarlar: Levent ÖZTÜRK | At ALL.

Yayıncı: Istanbul University

Dergi: Journal of Istanbul Faculty of Medicine 2007 Vol.70 Issue 4, pp.114-121

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2011

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000516999

Sıklık: Üç Aylık

eISSN: 1305-6441

Sayı

Yazarlar:

Levent ÖZTÜRK | At ALL.

Yayıncı:

Istanbul University

Dergi:

Journal of Istanbul Faculty of Medicine 2007 Vol.70 Issue 4, pp.114-121

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2011

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000516999

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

1305-6441