Şeyh Nureddin Birîfkanî’nin el-Budûru’l-celiyye Adlı Eserinde Mevlânâ Hâlid ve Hâlidîliğin Tenkîdi

Abdulcebbar KAVAK

Makale detayları

Şeyh Nureddin Birîfkanî’nin el-Budûru’l-celiyye Adlı Eserinde Mevlânâ Hâlid ve Hâlidîliğin Tenkîdi

Yazarlar:

Abdulcebbar KAVAK

Yayıncı:

Sırnak University

Ana Başlıklar:

Din

Dergi:

Şırnak University Journal of Divinity Faculty 2014 Vol.5 Issue 9, pp.51-67

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

5/2015

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000605479

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2667-6575

pISSN:

2146-4901

Özet:

 

Mawlānā Khālid (d.1242/1827) and his khalifs, who tried to spread NakşibendîMujaddidī in the Middle East in the 19th century, came across serious regional, individual
and local opposition in the first years of their attempts to spread the sect. One of the regional
supporters of this opposition in Iraq is Seyyid Nureddin Birīfkanī (d.1268/1851) one of the
sheiks of İmādiye region. Completed in 1238-1823, Birīfkanī criticizes Mawlānā Khālid’s and
his khalifs’ behavioural and sufistic applications severely in his book called el-Budūru’l-celiyye
fī mā messet ileyhi hācātu-l fukarāi’s-sūfiyye and describes them as et-Taifetü’l Kazibe/ the
lying group.
This product of Birīfkanī is one of the written documents that contains the oppositional
claims against Mawlānā Khālid and Khālidiyya and it functions as the only written document
that has reached today. At the same time, this product of Birīfkanī who attached himself
to Abdülvehhab es Susi -one of the Khālidī sheikhs- is significant in terms of enlightening
sufistic movement of that period.

 

Nakşibendî-Müceddidîliği 19. asırda Ortadoğu’da yayan Mevlânâ Hâlid (ö.1242/1827)
ve halifeleri, tarîkatı yaymaya başladıkları ilk yıllarda hem şahsî hem de yerel ve bölgesel
düzeyde ciddi bir muhalefetle karşılaşmışlardır. Bu muhalefetin Irak’taki yerel destekçilerinden biri İmadiye bölgesinin Kadirî şeyhlerinden Seyyid Nureddin Birîfkanî’dir (ö.1268/1851).
Birîfkanî, 1238/1823’te tamamladığı el-Budûru’l-celiyye fimâ meset ileyhi hâcâtu’l-fukarâî’ssûfiyye adlı eserinde Mevlânâ Hâlid ve halifelerinin davranış ve tasavvufî uygulamalarını sert
bir dille eleştirerek onları “et-Taifetü’l-Kâzibe/Yalancı Taife” olarak nitelemiştir.
Birîfkanî’nin bu eseri Mevlânâ Hâlid ve Hâlidîliğe karşı oluşan muhalefet cephesinin
iddia ve ithamlarının tespiti açısından günümüze ulaşabilen önemli yazılı belgelerden biridir. Hâlidî şeyhlerinden Abdülvehhab es-Sûsî’ye intisap etmiş bir şahsiyet olan Birîfkanî’nin
bu eseri, o dönemin tasavvufî hareketliliğine ışık tutması bakımından da ayrıca önem arz
etmektedir.

Makale detayları

Şeyh Nureddin Birîfkanî’nin el-Budûru’l-celiyye Adlı Eserinde Mevlânâ Hâlid ve Hâlidîliğin Tenkîdi

Yazarlar: Abdulcebbar KAVAK

Yayıncı: Sırnak University

Ana Başlıklar: Din

Dergi: Şırnak University Journal of Divinity Faculty 2014 Vol.5 Issue 9, pp.51-67

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 5/2015

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000605479

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2667-6575

pISSN: 2146-4901

Sayı

Yazarlar:

Abdulcebbar KAVAK

Yayıncı:

Sırnak University

Ana Başlıklar:

Din

Dergi:

Şırnak University Journal of Divinity Faculty 2014 Vol.5 Issue 9, pp.51-67

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

5/2015

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000605479

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2667-6575

pISSN:

2146-4901