SÖZ EDİMLERİ KURAMI BAĞLAMINDA ATASÖZLERİ-DEYİMLERDE TOPLUM/TOPLULUK ADLARI VE DUYGU DEĞERLERİ

Erkan HİRİK

Makale detayları

SÖZ EDİMLERİ KURAMI BAĞLAMINDA ATASÖZLERİ-DEYİMLERDE TOPLUM/TOPLULUK ADLARI VE DUYGU DEĞERLERİ

Yazarlar:

Erkan HİRİK

Yayıncı:

Motif Yayıncılık

Ana Başlıklar:

Edebiyat

Dergi:

Motif Academy Journal of Folklore 2018 Vol.11 Issue 24, pp.158-177

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000574124

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2822-5538

pISSN:

1308-4445

Özet:

 


The theory of
speech acts is a theory of language philosophy introduced by J. L. Austin.
According to this theory, when something is said, something is done at the same
time. Every word that is said will cause some changes in the addressee’s
emotions and thoughts. These changes take place in three dimensions, namely the
locutionary act, the illocutionary act and the perlocutionary act.


Proverbs and
idioms are the elements of language in which societies/communities of different
sizes sustain their own cultures and transfer them to the future. In these proverbs
and idioms, it is possible to find the perspectives and thoughts of societies/communities.
They are also the means by which the societies and communities they belong to
identify themselves and other societies/communities. For this reason, there are
some emotion values (connotation) in the words that inform the society. Proverbs
and idioms are described in the words of these societies and communities are
defined and given advice about them. In these words, the words that express the
society are frequently used. When we look at these characteristics of proverbs
and idioms in the context of speech acts theory, it is important to know what
kind of actions occur and what changes in emotions and thoughts occur. Society/community
names in proverbs and idioms are also meaningful for these acts.







In this study,
firstly, Turkish proverbs and idioms have been identified names notifying the society
and community. Then, the values of the connotations of the society names are
discussed in the positive/negative or neutral context. The acts in these proverbs
and idioms in the context of Austin's speech acts theory are examined and their
position in the definition of society itself and the other is shown, than locutionary
acts, the illocutionary acts and perlocutionary acts are discussed.


.

 


Söz edimleri kuramı J. L. Austin tarafından ortaya koyulmuş
bir dil felsefesi kuramıdır. Bu kurama göre bir şey söylendiğinde aynı zamanda
bir şey yapılmış olur. Söylenen her söz muhatabının duygu ve düşünce dünyasında
birtakım değişiklikler gerçekleşmesine neden olur. Bu değişiklikler ise düzsöz
edimi, edimsöz edimi ve etkisöz edimi adı verilen üç boyutta gerçekleşir. 


Atasözleri ve deyimler farklı boyutlardaki toplumların/toplulukların
kendi kültürlerini yaşattıkları ve bunları geleceğe aktardıkları dil
unsurlarıdır. Bu sözler içerisinde toplumların/toplulukların hayata bakış
açılarını ve düşüncelerini bulmak mümkündür. Bu sözler aynı zamanda ait
oldukları toplumların kendilerini ve diğer toplumları tanımlama araçlarıdır. Bu
nedenle toplum ifade eden kelimelerde birtakım duygu değeri bulunmaktadır. Yine
atasözleri ve deyimlerde söylenen sözlerle bu toplumlar tanımlanmakta, bu toplumlarla
ilgili çeşitli öğütler verilmektedir. Dolayısıyla bu sözler içerisinde toplum
ya da topluluk ifade eden kelimeler sıkça kullanılır. Atasözleri ve deyimlerin
bu özelliklerine söz edimleri bağlamında bakıldığında ne türden edimlerin
gerçekleştiği buna bağlı olarak hangi duygu ve düşünce değişimlerinin
gerçekleştiği önem dikkate değerdir. Atasözleri ve deyimlerde geçen toplum/topluluk
adlarının duygu değerleri de bu edimlere anlamsal katkı sağlamaktadır.







Bu çalışmada öncelikle Türkiye Türkçesi atasözleri ve
deyimlerinde geçen toplum ve topluluk bildiren adlar tespit edilmiştir. Daha
sonra bu kelimelerin duygu değerleri olumlu/olumsuz ya da yansız/nötr
bağlamında ele alınmıştır. Duygu değerinin etkisiyle Austin’in söz edimleri
kuramı bağlamında bu sözlerdeki edimler incelenmiş, bunların toplumun kendisini
ve ötekisini tanımlamadaki konumu gösterilmiştir. Bu sözlerde geçen düzsöz
edimleri, edimsöz edimleri ve etkisöz edimleri ele alınmıştır.


.

Makale detayları

SÖZ EDİMLERİ KURAMI BAĞLAMINDA ATASÖZLERİ-DEYİMLERDE TOPLUM/TOPLULUK ADLARI VE DUYGU DEĞERLERİ

Yazarlar: Erkan HİRİK

Yayıncı: Motif Yayıncılık

Ana Başlıklar: Edebiyat

Dergi: Motif Academy Journal of Folklore 2018 Vol.11 Issue 24, pp.158-177

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2018

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000574124

Sıklık: Üç Aylık

eISSN: 2822-5538

pISSN: 1308-4445

Sayı

Yazarlar:

Erkan HİRİK

Yayıncı:

Motif Yayıncılık

Ana Başlıklar:

Edebiyat

Dergi:

Motif Academy Journal of Folklore 2018 Vol.11 Issue 24, pp.158-177

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2018

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000574124

Sıklık:

Üç Aylık

eISSN:

2822-5538

pISSN:

1308-4445