EBÛ NASR EL-FÂRÂBÎ’DE  FELSEFÎ ANTROPOLOJİNİN  PSİKO-METAFİZİK  TEMELLERİ

İsmail HANOĞLU

Makale detayları

EBÛ NASR EL-FÂRÂBÎ’DE FELSEFÎ ANTROPOLOJİNİN PSİKO-METAFİZİK TEMELLERİ

Yazarlar:

İsmail HANOĞLU

Yayıncı:

Diyanet İşleri Başkanlığı

Dergi:

Diyanet İlmi Dergi 2016 Vol.52 Issue 1, pp.187-209

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000960831

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2822-2261

pISSN:

1300-8498

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

Al-Fârâbî, our philosopher,
 puts to analyze the nature
 of human in the context of
 intellect. While he (al-Fârâbî)
 puts his system into practice,
 he utmost utilizes the meta-cosmological
 possibilities
 of emanation theory of
 Neoplatonism. Al-Fârâbî
 that surpasses the intellectual
 and academic level of his
 period endeavors this, using
 the facilities of philosophy;
 and he is also successful in
 remarkable proportion in
 this context. Al-Fârâbî that
 appreciates the human as the
 human expresses the ranks of
 the evolution of the natural
 intellect by the academic
 language of the classical
 psychology, and utilizes
 utmost from the philosophical
 terminology of the peripatetic
 paradigm. Al-Fârâbî,
 appreciating the human
 being and his intelligence as
 metaphysical value, gives
 great importance to take the
 philosophical integrality as
 the systematical philosopher
 and to demonstrate this
 integrality on his system. In
 order to realize this program,
 it must be known that the Active
 Intellect (al-Akl al-Faal)
 has central importance in the
 philosophical thought of Ebû
 Nasr el-Fârâbî. Al-Fârâbî,
 interpreting the human
 nature in a dualistic way,
 endeavors to reestablish the
 integrality of human nature
 by joining/uniting with the
 Active Intellect. In al-Fârâbî,
 this approach to human
 nature displays itself as the
 anthropological dualism.

 

Fârâbî, insan doğasını akıl konsepti etrafında analize
 tabi tutar. Bunu yaparken Yeni Platoncu Sudȗr
 nazariyesinin meta-kozmolojik imkânlarından azami
 derecede istifade eder. Döneminin entelektüel ve
 akademik seviyesinin üzerine çıkmış bir düşünür olan
 Fârâbî, bunu felsefenin imkânları ile yapmaya çalışır
 ve önemli oranda da başarılı olmuştur. İnsanı insan
 olarak değerlendiren Fârâbî, insanda doğal aklın
 gelişim aşamalarını klasik psikolojinin diliyle ifade
 ederken, Meşşâî paradigmanın felsefî terminolojisinden
 oldukça istifade eder. İnsana ve sahip olduğu akla
 metafi ziksel bir değer veren Fârâbî, bir sistem fi lozofu
 olarak bütünselliği elde etmeye ve onu sisteminde
 uygulamaya büyük önem verir. Bu programı gerçekleştirmek
 için, Fârâbî’nin felsefî düşüncesinde faal
 aklın, merkezî öneme sahip olduğu bilinmelidir. İnsan
 tabiatını düalist biçimde yorumlayan Fârâbî, insanın
 bütünselliğini faal akıla ittisal ile yeniden kurmaya
 çalışır. İnsana bu tarz yaklaşım Fârâbî’de antropolojik
 düalizm olarak kendini gösterir. Fârâbîci düşünce
 perspektivinden hareketle doğal aklın insana ontolojik
 bir otonomi verip vermediği metin içerisinde ayrıca
 tartışılmaktadır. Kanaatimizce, yarı otonomi bir varlık
 olarak insan, doğal aklın epistemolojik gelişim süreci
 içerisinde ilâhî varlık olmak için ilerler.

Makale detayları

EBÛ NASR EL-FÂRÂBÎ’DE FELSEFÎ ANTROPOLOJİNİN PSİKO-METAFİZİK TEMELLERİ

Yazarlar:

İsmail HANOĞLU

Yayıncı:

Diyanet İşleri Başkanlığı

Dergi:

Diyanet İlmi Dergi 2016 Vol.52 Issue 1, pp.187-209

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000960831

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2822-2261

pISSN:

1300-8498

Felsefi antropoloji

Doğal akıl

Faal akıl

Tahayyül

Peygamber

Filozof ve inneizm

Sayı

Makale detayları

EBÛ NASR EL-FÂRÂBÎ’DE FELSEFÎ ANTROPOLOJİNİN PSİKO-METAFİZİK TEMELLERİ

Yazarlar: İsmail HANOĞLU

Yayıncı: Diyanet İşleri Başkanlığı

Dergi: Diyanet İlmi Dergi 2016 Vol.52 Issue 1, pp.187-209

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 2/2016

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000960831

Sıklık: Aylık

eISSN: 2822-2261

pISSN: 1300-8498

Felsefi antropoloji

Doğal akıl

Faal akıl

Tahayyül

Peygamber

Filozof ve inneizm

Sayı

Yazarlar:

İsmail HANOĞLU

Yayıncı:

Diyanet İşleri Başkanlığı

Dergi:

Diyanet İlmi Dergi 2016 Vol.52 Issue 1, pp.187-209

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

2/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000960831

Sıklık:

Aylık

eISSN:

2822-2261

pISSN:

1300-8498