XIX. YÜZYIL SONLARINDA VE XX. YÜZYIL BAŞLARINDA DERSİM'DE HABERLEŞME ARAÇLARININ KULLANIMI VE ASAYİŞ

Erhan TAŞ

Makale detayları

XIX. YÜZYIL SONLARINDA VE XX. YÜZYIL BAŞLARINDA DERSİM'DE HABERLEŞME ARAÇLARININ KULLANIMI VE ASAYİŞ

Yazarlar:

Erhan TAŞ

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Bingöl University Journal of Social Sciences Institute 2020 Issue 19, pp.151-178

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000701620

Özet:

 


The Ottoman Empire established the range-messenger system to enable the center to communicate with the provinces. In 1840, the range and postal organization were used together after having established the postal organization. During the Crimean War, a telegraph line was also established. In addition to the postal organization, telegraph was used in the communication. The telegraph line reached Sivas, Elazığ and Diyarbakır in 1860. This innovation facilitated administrative functioning by improving communication. With this method, the state started to reach the eastern provinces, which also included Dersim (Tunceli), more rapidly, and this contributed to the domination of central authority.In the second half of the 19th century, the postal transport and telegraph lines were partially used in the southern subprovinces of Dersim (Tunceli) Sanjak of the province of Ma’muratul-aziz (Elazığ). In the so-called Interior Dersim, feudal tribal formation was effective. The bandits of the tribes caused constantly security problems by attacking the surrounding towns and villages. Due to the public order problem, there was no postal transportation in Interior and Eastern Dersim. In the 1890s ın order to make its authority dominant and communicate with the military units, the state installed telegraph lines to some parts of Interior and Eastern Dersim. But the members of the armed tribes and bandits, who were constantly rebelling, attacked the mail vehicles and usurped their materials from time to time by destroying the telegraph lines to prevent the government from accessing the region. This interrupted the state's communication and dominance with the region.In this study, general information about the historical course and usage of postal transportation and telegraph lines in Dersim Sanjak borders at the late nineteenth century and beginning of the twentieth century has been given and the effects of tribes that cause continuous public order problems on the use of communication channels have been examined.

.

 


Osmanlı Devleti merkez ile taşranın haberleşmesini sağlamak amacıyla menzil-ulak sistemini kurdu. 1840 yılında posta teşkilatı kurularak menzil ve posta teşkilatı birlikte kullanıldı. Kırım Savaşı sırasında telgraf hattı kuruldu. Haberleşmede posta teşkilatının yanında telgraf da kullanılmaya başlandı. Telgraf hattı 1860 yılında Sivas, Elazığ ve Diyarbakır’a ulaştı. Bu yenilik, haberleşmeyi geliştirerek idari işleyişi kolaylaştırdı. Devlet bu yöntemle Dersim’in (Tunceli)  de içinde bulunduğu Doğu illerine daha hızlı ulaşmaya başladı, bu da merkezi otoritenin hâkimiyetine katkı sağladı.19.yüzyılın ikinci yarısında Ma’muratu’l-aziz (Elazığ) vilayetine bağlı Dersim (Tunceli) sancağının güney kazalarında posta taşımacılığı ve telgraf hatları kısmen kullanılmıştır. İç Dersim denilen kısımda ise feodal aşiret yapısı etkin olmuştur. Aşiretlere bağlı eşkıya grupları, çevredeki ilçe ve köylere sürekli saldırarak güvenlik zafiyeti oluşturmuştur. Asayiş probleminden dolayı İç ve Doğu Dersim’e posta taşımacılığı yapılamamıştır. Devlet 1890’lı yıllarda otoritesini hâkim kılmak ve askeri birimlerle iletişim kurabilmek amacıyla Dersim’in İç ve Doğu kısmına telgraf hatları çekmiştir. Fakat sürekli isyan eden ve eşkıyalık yapan silahlı aşiret üyeleri, hükümetin bölgeye erişimini engellemek için zaman zaman telgraf hatlarını tahrip ederek posta araçlarına saldırmış ve malzemelerini gasbetmişlerdir. Bu da devletin bölgeyle iletişimini ve bölgeye hâkimiyetini kesintiye uğratmıştır. Bu çalışmada, 19.yy. sonlarında ve 20. yy. başlarında Dersim sancağı sınırlarında posta taşımacılığı ve telgraf hatlarının tarihi seyri,  kullanımı hakkında genel bilgiler verilerek, bölgede sürekli asayiş sorunlarının yaşanmasına neden olan aşiretlerin haberleşme kanallarının kullanımına olan etkileri incelenmiştir.


.

Makale detayları

XIX. YÜZYIL SONLARINDA VE XX. YÜZYIL BAŞLARINDA DERSİM'DE HABERLEŞME ARAÇLARININ KULLANIMI VE ASAYİŞ

Yazarlar: Erhan TAŞ

Ana Başlıklar: Tarih ve Coğrafya

Dergi: Bingöl University Journal of Social Sciences Institute 2020 Issue 19, pp.151-178

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 4/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000701620

Sayı

Yazarlar:

Erhan TAŞ

Ana Başlıklar:

Tarih ve Coğrafya

Dergi:

Bingöl University Journal of Social Sciences Institute 2020 Issue 19, pp.151-178

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

4/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000701620