Hanefî Doktrininde Maslahat Sebebiyle Antlaşmaların Bozulabileceği Görüşü ile Modern Hukuktaki “Rebus Sic Stantibus” İlkesi Hakkında Bir Tahlil

Ali Aslan TOPÇUOĞLU

Makale detayları

Hanefî Doktrininde Maslahat Sebebiyle Antlaşmaların Bozulabileceği Görüşü ile Modern Hukuktaki “Rebus Sic Stantibus” İlkesi Hakkında Bir Tahlil

Yazarlar:

Ali Aslan TOPÇUOĞLU

Yayıncı:

Ondokuz Mayıs University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2020 Issue 49, pp.39-77

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000535809

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1854

Özet:

 

Since the commitments accepted by treaties made for specific purposes in international relations have a moral and legal nature, showing them loyalty is very important for peace and trust. There is no religious / legal obstacle for the head of state of the Islamic country to make a treaty with non-Muslim countries / countries, taking into account the interests of the society, since there is no provision in the main sources of Islam that prevents agreements for peace or renewal of expired agreements. However, in the Hanafi doctrine, there is information that a treaty concluded in accordance with the interests of the Islamic community can be broken provided that the other party is informed. Based on this principle, treaties may be broken in some cases by changing the conditions in today's law and taking into account the interest of the state. In the study we have dealt with, the approaches of  Hanafis on this issue and the evidences they based on are emphasized, without going into too much detail, an analysis is made about whether it is compatible with the principle specified in modern law.

 

Uluslararası ilişkilerde belirli amaçlar için yapılan antlaşmalarla kabul edilen taahhütler, ahlâkî ve hukukî nitelik taşıdığından bunlara sadakat gösterilmesi, barış ve güven esası için oldukça önem arz etmektedir. İs-lam’ın temel kaynaklarında barışa yönelik antlaşmalar yapılmasını veya süresi tamamlanan antlaşmaların yenilenmesini engelleyici bir hüküm bulunmadığı için İslam ülkesi devlet başkanının toplumun menfaatini dikkate alarak gayrimüslim ülke/ülkelerle antlaşma yapmasında dinî/hukukî bir engel söz konusu değildir. Bununla birlikte Hanefî dokt-rininde İslam toplumunun maslahatı gereği akdedilmiş bir antlaşmanın karşı tarafa bilgi vermek şartıyla bozulabileceği malumatı yer almakta-dır. Bu yaklaşım, modern hukuktaki ‘rebus sic stantibus’ ilkesini anım-satmaktadır. Bu ilkeye istinaden günümüz hukukunda şartların değiş-mesi ve devletin menfaati göz önünde bulundurularak bazı durumlarda antlaşmalar bozulabilmektedir. İşte ele aldığımız bu çalışmada Ha-nefîlerin konuyla ilgili yaklaşımları ve bunları dayandırdıkları deliller üzerinde durulmakta, çok fazla detaya girmeden modern hukukta belir-tilen ilkeyle örtüşüp örtüşmediği ile ilgili bir analiz yapılmaktadır.

Makale detayları

Hanefî Doktrininde Maslahat Sebebiyle Antlaşmaların Bozulabileceği Görüşü ile Modern Hukuktaki “Rebus Sic Stantibus” İlkesi Hakkında Bir Tahlil

Yazarlar: Ali Aslan TOPÇUOĞLU

Yayıncı: Ondokuz Mayıs University

Ana Başlıklar: Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2020 Issue 49, pp.39-77

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 12/2020

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000535809

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2587-1854

Sayı

Yazarlar:

Ali Aslan TOPÇUOĞLU

Yayıncı:

Ondokuz Mayıs University

Ana Başlıklar:

Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Ondokuz Mayıs Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi 2020 Issue 49, pp.39-77

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

12/2020

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000535809

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1854