The Concept of Introduction in Classical Rhetoric Tradition: Debates on the Distinction Between Muqaddimat al-ʿIlm and Muqaddimat al-Kitāb

Nihat Tarı

Makale detayları

The Concept of Introduction in Classical Rhetoric Tradition: Debates on the Distinction Between Muqaddimat al-ʿIlm and Muqaddimat al-Kitāb

Yazarlar:

Nihat Tarı

Yayıncı:

Gumushane University

Ana Başlıklar:

İslam Araştırmaları (Diğer)

Dergi:

Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Vol.14 Issue 28, pp.354-384

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001354664

pISSN:

2146-7900

Anahtar kelimeler:

Özet:

 This article investigates the theoretical and methodological roles of the muqaddima introduction, a pivotal concept within the Islamic intellectual tradition, specifically in classical rhetorical literature. The muqaddima is presented not merely as a preliminary section but as a crucial instrument for articulating the theoretical underpinnings and systematic organization of various sciences. A central focus of the study is the scholarly debate surrounding the distinction between muqaddimat al-ʿilm and muqaddimat al-kitāb. The differing approaches found in al-Sakkākīs Miftāḥ al-ʻulūm, where fundamental rhetorical concepts are discussed at the works conclusion, and al-Qazwīnīs al-Talkhīṣ, which innovatively positions these concepts at the beginning, provide a significant foundation for understanding this theoretical divergence. This methodological shift by al-Qazwīnī ignited extensive discussions on whether the muqaddima is an intrinsic part of the science itself or merely pertains to the specific text. The research comparatively analyzes the perspectives of prominent scholars such as Bahā al-Dīn al-Subkī, Saʿd al-Dīn al-Taftāzānī, and Sayyid Sharīf al-Jurjānī, employing qualitative textual analysis of primary sources. The study underscores the muqaddimas function in delineating a sciences core elements and methodological framework, noting that its systematic inclusion of a works purpose, subject, and utility reflects a disciplinary rigor akin to modern academic introductions.

 This article investigates the theoretical and methodological roles of the muqaddima introduction, a pivotal concept within the Islamic intellectual tradition, specifically in classical rhetorical literature. The muqaddima is presented not merely as a preliminary section but as a crucial instrument for articulating the theoretical underpinnings and systematic organization of various sciences. A central focus of the study is the scholarly debate surrounding the distinction between muqaddimat al-ʿilm and muqaddimat al-kitāb. The differing approaches found in al-Sakkākīs Miftāḥ al-ʻulūm, where fundamental rhetorical concepts are discussed at the works conclusion, and al-Qazwīnīs al-Talkhīṣ, which innovatively positions these concepts at the beginning, provide a significant foundation for understanding this theoretical divergence. This methodological shift by al-Qazwīnī ignited extensive discussions on whether the muqaddima is an intrinsic part of the science itself or merely pertains to the specific text. The research comparatively analyzes the perspectives of prominent scholars such as Bahā al-Dīn al-Subkī, Saʿd al-Dīn al-Taftāzānī, and Sayyid Sharīf al-Jurjānī, employing qualitative textual analysis of primary sources. The study underscores the muqaddimas function in delineating a sciences core elements and methodological framework, noting that its systematic inclusion of a works purpose, subject, and utility reflects a disciplinary rigor akin to modern academic introductions.

 This article investigates the theoretical and methodological roles of the muqaddima introduction, a pivotal concept within the Islamic intellectual tradition, specifically in classical rhetorical literature. The muqaddima is presented not merely as a preliminary section but as a crucial instrument for articulating the theoretical underpinnings and systematic organization of various sciences. A central focus of the study is the scholarly debate surrounding the distinction between muqaddimat al-ʿilm and muqaddimat al-kitāb. The differing approaches found in al-Sakkākīs Miftāḥ al-ʻulūm, where fundamental rhetorical concepts are discussed at the works conclusion, and al-Qazwīnīs al-Talkhīṣ, which innovatively positions these concepts at the beginning, provide a significant foundation for understanding this theoretical divergence. This methodological shift by al-Qazwīnī ignited extensive discussions on whether the muqaddima is an intrinsic part of the science itself or merely pertains to the specific text. The research comparatively analyzes the perspectives of prominent scholars such as Bahā al-Dīn al-Subkī, Saʿd al-Dīn al-Taftāzānī, and Sayyid Sharīf al-Jurjānī, employing qualitative textual analysis of primary sources. The study underscores the muqaddimas function in delineating a sciences core elements and methodological framework, noting that its systematic inclusion of a works purpose, subject, and utility reflects a disciplinary rigor akin to modern academic introductions.

 Bu makale, İslâm düşünce geleneğinde önemli bir kavram olan mukaddime kavramının klasik belâgat literatüründeki teorik ve metodolojik işlevlerini incelemektedir. Mukaddime, yalnızca bir giriş bölümü değil, aynı zamanda ilimlerin teorik temellerini ve sistematik yapısını ortaya koyan bir araç olarak değerlendirilmiştir. Çalışma, özellikle mukaddime-i ilim ve mukaddime-i kitab ayrımı etrafında şekillenen tartışmalara odaklanmaktadır. Sekkâkînin Miftâhül-ulûm ve Kazvînînin et-Telhîs adlı eserlerindeki yaklaşımlar, bu kavramın teorik temellerini anlamak açısından önemli bir zemin sunmaktadır. Sekkâkî, belâgatın temel kavramlarını eserin sonunda ele alırken, Kazvînî bu kavramları eserin başında ele almış ve böylece metodolojik bir yenilik getirmiştir. Bu farklılık, mukaddimenin ilmin mi yoksa metnin mi bir parçası olduğu sorusuna dair derin tartışmalara yol açmıştır. Çalışmada, Bahâüddîn es-Sübkî, Saʻdüddîn et-Teftâzânî ve Seyyid Şerîf el-Cürcânî gibi âlimlerin görüşleri karşılaştırmalı olarak ele alınmış ve mukaddimenin belâgat ilmindeki teorik gelişimi analiz edilmiştir. Araştırma, nitel bir metin analizi yöntemiyle gerçekleştirilmiş ve birincil kaynaklar üzerinden yürütülmüştür. Mukaddimenin, ilmin temel unsurlarını ve metodolojik çerçevesini ortaya koyan bir yapı olduğu vurgulanmıştır. Ayrıca, klasik belâgat geleneğinde mukaddimelerde amaç, konu ve fayda gibi unsurların sistematik bir şekilde ele alınmasının, modern akademik yazım pratiklerindeki giriş bölümlerine benzer bir disiplin anlayışını yansıttığı belirtilmiştir.

Makale detayları

The Concept of Introduction in Classical Rhetoric Tradition: Debates on the Distinction Between Muqaddimat al-ʿIlm and Muqaddimat al-Kitāb

Yazarlar:

Nihat Tarı

Yayıncı:

Gumushane University

Ana Başlıklar:

İslam Araştırmaları (Diğer)

Dergi:

Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Vol.14 Issue 28, pp.354-384

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001354664

pISSN:

2146-7900

Arabic Language and Rhetoric

al-Fasāḥat

al-Balāghāt

al-Muqaddimat

Muqaddimat al-ʿilm

Muqaddimat al-kitābArap Dili ve Belâgatı

Fesâhat

Belâgat

Mukaddime

Mukaddime-i ilim

Mukaddime-i kitab

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Nihat Tarı

Yayıncı: Gumushane University

Ana Başlıklar: İslam Araştırmaları (Diğer)

Dergi: Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Vol.14 Issue 28, pp.354-384

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 7/2025

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001354664

pISSN: 2146-7900

Sayı

Yazarlar:

Nihat Tarı

Yayıncı:

Gumushane University

Ana Başlıklar:

İslam Araştırmaları (Diğer)

Dergi:

Gümüşhane Üniversitesi İlahiyat Fakültesi Dergisi Vol.14 Issue 28, pp.354-384

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

7/2025

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001354664

pISSN:

2146-7900