İdeolojik Bir Kurgu ve Ötekileştirme Referansı Olarak "İnsan Doğası": Bartın Romanları Örneği

Hülya DOĞAN

Makale detayları

İdeolojik Bir Kurgu ve Ötekileştirme Referansı Olarak "İnsan Doğası": Bartın Romanları Örneği

Yazarlar:

Hülya DOĞAN

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Sosyal Bilimler | Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Anthropology 2016 Vol. Issue 31, pp.141-158

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000858882

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2687-4296

pISSN:

0378-2891

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

“Human nature” has been under questioning by different disciplines for thousands of years. But an anthropologist should connect these inquiries with life and direct them to this relationship. We should question how the concept of “human nature” works in daily life. Every argument about human nature becomes the essence of a particular social regulation. For example, it is accepted that it is natural (also it is necessary) for a human to be “competitive”, to have an instinct for saving, in capitalist societies. Whereas there have been different types of societies, which were based on different human natures, since the beginning of humanity. But once there is a definition for ‘normal’ or ‘natural’, then many people find themselves in behaviors called ‘abnormal’, ‘immoral’, ‘unsuitable’. But the truth is, it is these behaviors that remind people the possibility of another lifestyle that challenges their own fiction of reality, which always needs to be confirmed. That’s the reason why they are perceived as threat, why hunter-gatherer people are called “primitive”, although they still struggle to maintain their lifestyles. When the ruling narrative is teaching us how the contemporary life, jobs, wearing, houses, and the rules should be, the concept of “human nature” keeps feeding it. People like Gypsies, who do not fit in this pattern, have been pushed out of this “human nature” concept. In this study, based on a field research in Bartın between 2013-2014, the stories and ideas told by non-Romanis about Romanis were picked to clarify the problem above. Differences are dehumanized because they reveal the rips of the fiction of truth of our society.

 

‘İnsan doğası’ binlerce yıldır farklı disiplinler tarafından sorgulanmaktadır. Bir antropolog ise bu sorgulamaları hayatla ilişkilendirmeli, bu ilişkiye yönlendirmelidir. ‘İnsan doğası’ kavrayışı hayatta nasıl çalışmaktadır? İnsan doğası hakkındaki her tartışma belirli bir toplumsal düzenlemenin temelini oluşturmaktadır. Örneğin kapitalist toplumlarda insanların ‘rekabetçi’, içgüdüsel olarak ‘birikimci’ olduğu kabul edilir (öyle olması da beklenir). Oysa insanlığın başlangıcından bu yana farklı insan doğalarına dayanan farklı toplum biçimleri görülmüştür. Ancak bir kere ‘doğal’ ya da ‘normal’ tanımı yaptıktan sonra pek çok insan kendini ‘uygunsuz’, ‘anormal’, ‘ahlak dışı’ olarak tanımlanmış davranışlar içinde bulur. İşte bu davranışlar, aslında insanlara farklı bir yaşam biçiminin mümkün olduğu ihtimalini hatırlatarak, sürekli onaylanmaya ihtiyaç duyan kendi gerçeklik kurgularına yönelik birer meydan okuma olarak algılanmaktadır. Tam da bu yüzden, farklılıklar tehdit olarak görülmekte, bu yüzden bugün dünyanın farklı yerlerinde yaşam mücadelesi verdikleri halde avcı-toplayıcı topluluklar ‘ilkel’ olarak tanımlanmaktadır. Çağdaş yaşamın, işlerin, giyimin, apartmanların, kuralların nasıl olması gerektiğine dair egemen anlatı, ‘insan doğası’ söyleminden de beslenmektedir. Bu şablona uymayanlar, örneğin Çingeneler, insan doğası kavrayışının dışına itilmektedir. 2013-2014 yılları arasında Bartın’da yapılan bir alan araştırmasına dayanan bu çalışma, Roman olmayanların onlar hakkında anlattığı hikâyelerden yapılan derlemelerle sorunu daha açık hale getirmektedir. Farklılıklar, toplumumuzun hakikat kurgusunun yarıklarını açık ettiği için insandışılaştırılmaktadır.

Makale detayları

İdeolojik Bir Kurgu ve Ötekileştirme Referansı Olarak "İnsan Doğası": Bartın Romanları Örneği

Yazarlar:

Hülya DOĞAN

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Sosyal Bilimler | Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Anthropology 2016 Vol. Issue 31, pp.141-158

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000858882

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2687-4296

pISSN:

0378-2891

İnsan doğası

İdeoloji

Romanlar/Çingeneler

Bartın

Sayı

Makale detayları

İdeolojik Bir Kurgu ve Ötekileştirme Referansı Olarak "İnsan Doğası": Bartın Romanları Örneği

Yazarlar: Hülya DOĞAN

Yayıncı: Ankara University

Ana Başlıklar: Sosyal Bilimler | Sosyoloji & antropoloji

Dergi: Anthropology 2016 Vol. Issue 31, pp.141-158

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 6/2016

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000858882

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2687-4296

pISSN: 0378-2891

İnsan doğası

İdeoloji

Romanlar/Çingeneler

Bartın

Sayı

Yazarlar:

Hülya DOĞAN

Yayıncı:

Ankara University

Ana Başlıklar:

Sosyal Bilimler | Sosyoloji & antropoloji

Dergi:

Anthropology 2016 Vol. Issue 31, pp.141-158

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

6/2016

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000858882

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2687-4296

pISSN:

0378-2891