YÜZÜNCÜ YILINDA TÜRKİYE DEMOGRAFİSİ

Cenk Beyaz

Makale detayları

YÜZÜNCÜ YILINDA TÜRKİYE DEMOGRAFİSİ

Yazarlar:

Cenk Beyaz

Yayıncı:

Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar:

Sosyal Demografi

Dergi:

HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.12 Issue Cumhuriyet'in 100. Yılı Özel Sayısı, pp.57-85

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2024

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001317287

pISSN:

2147-088X

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Bu çalışmada Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren yüz yıllık süre içerisinde Türkiyedeki nüfus yapısına, politikalarına ve hareketliliğine odaklanılacaktır. Yeni ulus devlete; savaş, göç, hastalık vb. sebeplerle azalan ve dağınık halde bulunan kırsal bir toplum miras kalmıştı. Kaybedilen topraklardan anakaraya gelen Türk ve Müslüman unsurlar Türkiyenin nüfus yapısını da meydana getirmeye başlamıştı. Türkiye Cumhuriyeti Devleti, kuruluşu itibariyle nüfus artışı ekonomik kalkınmayı destekler görüşü ekseninde nüfusu arttırmaya ve doğumları teşvik etmeye yönelik pro-natalist politikalar benimseyerek doğurganlığın arttırılmasını ve Türk ve Müslüman unsurların Türkiyeye gelişlerini teşvik etmiştir. Bu doğrultuda gebeliği önleyici yöntemlerin üretilmesini, ithalini, uygulamasını ve gebeliğin isteyerek düşükle sonlandırılmasını suç olarak kabul eden yasal düzenlemelere gidilmiştir. Aynı zamanda çok sayıda çocuk sahibi olmak doğrudan ya da dolaylı bir şekilde özendirilmiştir. Ücretsiz doğumevlerinin kurulması, yasal evlenme yaşının erkekler için 18den 17ye, kadınlar için ise 17den 15e indirilmesi desteklenmiştir. 1960lardan itibaren ise planlı döneme geçişle birlikte nüfusu azaltıcı ve doğumları kontrol edici anti-natalist politikaların benimsendiği görülmektedir. Böylelikle nüfus artışı ekonomik kalkınma önünde engeldir görüşü doğrultusunda nüfus politikaları hayata geçirilmeye başlanmıştır. Bu minvalde 557 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile gebeliği önleyici yöntemlerin satışı, ithali ve uygulaması yeniden yasal hale getirilmiştir. 1983 yılında kabul edilen 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile ise onuncu haftaya kadar gebeliklerin isteğe bağlı olarak sonlandırılması ve kadın ve erkeklerin tüplerinin bağlanması yasallaşmıştır. 2008 yılından itibarense en az 3 çocuk söylemiyle dikkat çeken nüfus arttırıcı politikalar tekrardan işler hale gelmiştir. Doğum ve ölüm eksenli artış ve azalışların yanı sıra uluslararası kitlesel göçler sebebiyle meydana gelen nüfus hareketliliği de Türkiyenin yüz yıllık demografik serüveninin son yıllarına damgasını vurmuştur.

 Bu çalışmada Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren yüz yıllık süre içerisinde Türkiyedeki nüfus yapısına, politikalarına ve hareketliliğine odaklanılacaktır. Yeni ulus devlete; savaş, göç, hastalık vb. sebeplerle azalan ve dağınık halde bulunan kırsal bir toplum miras kalmıştı. Kaybedilen topraklardan anakaraya gelen Türk ve Müslüman unsurlar Türkiyenin nüfus yapısını da meydana getirmeye başlamıştı. Türkiye Cumhuriyeti Devleti, kuruluşu itibariyle nüfus artışı ekonomik kalkınmayı destekler görüşü ekseninde nüfusu arttırmaya ve doğumları teşvik etmeye yönelik pro-natalist politikalar benimseyerek doğurganlığın arttırılmasını ve Türk ve Müslüman unsurların Türkiyeye gelişlerini teşvik etmiştir. Bu doğrultuda gebeliği önleyici yöntemlerin üretilmesini, ithalini, uygulamasını ve gebeliğin isteyerek düşükle sonlandırılmasını suç olarak kabul eden yasal düzenlemelere gidilmiştir. Aynı zamanda çok sayıda çocuk sahibi olmak doğrudan ya da dolaylı bir şekilde özendirilmiştir. Ücretsiz doğumevlerinin kurulması, yasal evlenme yaşının erkekler için 18den 17ye, kadınlar için ise 17den 15e indirilmesi desteklenmiştir. 1960lardan itibaren ise planlı döneme geçişle birlikte nüfusu azaltıcı ve doğumları kontrol edici anti-natalist politikaların benimsendiği görülmektedir. Böylelikle nüfus artışı ekonomik kalkınma önünde engeldir görüşü doğrultusunda nüfus politikaları hayata geçirilmeye başlanmıştır. Bu minvalde 557 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile gebeliği önleyici yöntemlerin satışı, ithali ve uygulaması yeniden yasal hale getirilmiştir. 1983 yılında kabul edilen 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile ise onuncu haftaya kadar gebeliklerin isteğe bağlı olarak sonlandırılması ve kadın ve erkeklerin tüplerinin bağlanması yasallaşmıştır. 2008 yılından itibarense en az 3 çocuk söylemiyle dikkat çeken nüfus arttırıcı politikalar tekrardan işler hale gelmiştir. Doğum ve ölüm eksenli artış ve azalışların yanı sıra uluslararası kitlesel göçler sebebiyle meydana gelen nüfus hareketliliği de Türkiyenin yüz yıllık demografik serüveninin son yıllarına damgasını vurmuştur.

 Bu çalışmada Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren yüz yıllık süre içerisinde Türkiyedeki nüfus yapısına, politikalarına ve hareketliliğine odaklanılacaktır. Yeni ulus devlete; savaş, göç, hastalık vb. sebeplerle azalan ve dağınık halde bulunan kırsal bir toplum miras kalmıştı. Kaybedilen topraklardan anakaraya gelen Türk ve Müslüman unsurlar Türkiyenin nüfus yapısını da meydana getirmeye başlamıştı. Türkiye Cumhuriyeti Devleti, kuruluşu itibariyle nüfus artışı ekonomik kalkınmayı destekler görüşü ekseninde nüfusu arttırmaya ve doğumları teşvik etmeye yönelik pro-natalist politikalar benimseyerek doğurganlığın arttırılmasını ve Türk ve Müslüman unsurların Türkiyeye gelişlerini teşvik etmiştir. Bu doğrultuda gebeliği önleyici yöntemlerin üretilmesini, ithalini, uygulamasını ve gebeliğin isteyerek düşükle sonlandırılmasını suç olarak kabul eden yasal düzenlemelere gidilmiştir. Aynı zamanda çok sayıda çocuk sahibi olmak doğrudan ya da dolaylı bir şekilde özendirilmiştir. Ücretsiz doğumevlerinin kurulması, yasal evlenme yaşının erkekler için 18den 17ye, kadınlar için ise 17den 15e indirilmesi desteklenmiştir. 1960lardan itibaren ise planlı döneme geçişle birlikte nüfusu azaltıcı ve doğumları kontrol edici anti-natalist politikaların benimsendiği görülmektedir. Böylelikle nüfus artışı ekonomik kalkınma önünde engeldir görüşü doğrultusunda nüfus politikaları hayata geçirilmeye başlanmıştır. Bu minvalde 557 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile gebeliği önleyici yöntemlerin satışı, ithali ve uygulaması yeniden yasal hale getirilmiştir. 1983 yılında kabul edilen 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile ise onuncu haftaya kadar gebeliklerin isteğe bağlı olarak sonlandırılması ve kadın ve erkeklerin tüplerinin bağlanması yasallaşmıştır. 2008 yılından itibarense en az 3 çocuk söylemiyle dikkat çeken nüfus arttırıcı politikalar tekrardan işler hale gelmiştir. Doğum ve ölüm eksenli artış ve azalışların yanı sıra uluslararası kitlesel göçler sebebiyle meydana gelen nüfus hareketliliği de Türkiyenin yüz yıllık demografik serüveninin son yıllarına damgasını vurmuştur.

 Bu çalışmada Cumhuriyetin kuruluşundan itibaren yüz yıllık süre içerisinde Türkiyedeki nüfus yapısına, politikalarına ve hareketliliğine odaklanılacaktır. Yeni ulus devlete; savaş, göç, hastalık vb. sebeplerle azalan ve dağınık halde bulunan kırsal bir toplum miras kalmıştı. Kaybedilen topraklardan anakaraya gelen Türk ve Müslüman unsurlar Türkiyenin nüfus yapısını da meydana getirmeye başlamıştı. Türkiye Cumhuriyeti Devleti, kuruluşu itibariyle nüfus artışı ekonomik kalkınmayı destekler görüşü ekseninde nüfusu arttırmaya ve doğumları teşvik etmeye yönelik pro-natalist politikalar benimseyerek doğurganlığın arttırılmasını ve Türk ve Müslüman unsurların Türkiyeye gelişlerini teşvik etmiştir. Bu doğrultuda gebeliği önleyici yöntemlerin üretilmesini, ithalini, uygulamasını ve gebeliğin isteyerek düşükle sonlandırılmasını suç olarak kabul eden yasal düzenlemelere gidilmiştir. Aynı zamanda çok sayıda çocuk sahibi olmak doğrudan ya da dolaylı bir şekilde özendirilmiştir. Ücretsiz doğumevlerinin kurulması, yasal evlenme yaşının erkekler için 18den 17ye, kadınlar için ise 17den 15e indirilmesi desteklenmiştir. 1960lardan itibaren ise planlı döneme geçişle birlikte nüfusu azaltıcı ve doğumları kontrol edici anti-natalist politikaların benimsendiği görülmektedir. Böylelikle nüfus artışı ekonomik kalkınma önünde engeldir görüşü doğrultusunda nüfus politikaları hayata geçirilmeye başlanmıştır. Bu minvalde 557 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile gebeliği önleyici yöntemlerin satışı, ithali ve uygulaması yeniden yasal hale getirilmiştir. 1983 yılında kabul edilen 2827 sayılı Nüfus Planlaması Hakkında Kanun ile ise onuncu haftaya kadar gebeliklerin isteğe bağlı olarak sonlandırılması ve kadın ve erkeklerin tüplerinin bağlanması yasallaşmıştır. 2008 yılından itibarense en az 3 çocuk söylemiyle dikkat çeken nüfus arttırıcı politikalar tekrardan işler hale gelmiştir. Doğum ve ölüm eksenli artış ve azalışların yanı sıra uluslararası kitlesel göçler sebebiyle meydana gelen nüfus hareketliliği de Türkiyenin yüz yıllık demografik serüveninin son yıllarına damgasını vurmuştur.

Makale detayları

YÜZÜNCÜ YILINDA TÜRKİYE DEMOGRAFİSİ

Yazarlar:

Cenk Beyaz

Yayıncı:

Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar:

Sosyal Demografi

Dergi:

HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.12 Issue Cumhuriyet'in 100. Yılı Özel Sayısı, pp.57-85

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2024

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001317287

pISSN:

2147-088X

Nüfus

nüfus politikaları

doğurganlık

pro-natalist

anti-natalist

göç.

Sayı

Makale detayları

YÜZÜNCÜ YILINDA TÜRKİYE DEMOGRAFİSİ

Yazarlar: Cenk Beyaz

Yayıncı: Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar: Sosyal Demografi

Dergi: HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.12 Issue Cumhuriyet'in 100. Yılı Özel Sayısı, pp.57-85

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 10/2024

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001317287

pISSN: 2147-088X

Nüfus

nüfus politikaları

doğurganlık

pro-natalist

anti-natalist

göç.

Sayı

Yazarlar:

Cenk Beyaz

Yayıncı:

Tekirdag Namik Kemal University

Ana Başlıklar:

Sosyal Demografi

Dergi:

HUMANITAS - Uluslararası Sosyal Bilimler Dergisi Vol.12 Issue Cumhuriyet'in 100. Yılı Özel Sayısı, pp.57-85

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

10/2024

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001317287

pISSN:

2147-088X