Osmanlı Ayanlık Devri’nde Milli Keleş Abdi Hanedanı

Ercan Gümüş

Makale detayları

Osmanlı Ayanlık Devri’nde Milli Keleş Abdi Hanedanı

Yazarlar:

Ercan Gümüş

Yayıncı:

Mardin Artuklu University

Ana Başlıklar:

Osmanlı Taşra Teşkilatı

Dergi:

Mukaddime Vol.14 Issue 2, pp.284-313

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001304390

pISSN:

1309-6087

Anahtar kelimeler:

Özet:

 Osmanlı Devletinin taşra lehine yetkilerini devrettiği ayanlık döneminde konargöçer koçer yapısıyla büyümeye başlayan Milan kabileler konfederasyonunun liderliğini üstlenen Keleş Abdi hanesi, bu çalışmanın ana konusudur. Haneye adını veren Keleş Abdi ve ardıllarının Osmanlı Devleti ve temsilcileriyle ittifak ve rekabet halindeki gelgitli ilişkisi 18. yüzyıl başından itibaren arşivlerdeki çeşitli türden belgelerden tespit edilebilmektedir. Çalışma sözlü kültürde yer edinmesine karşın hakkında derli toplu malumata sahip olunamayan mitik Keleş Abdi figürüyle başlayıp, onun adıyla anılan hanenin Mardin-Diyarbekir ve Rakka üçgeninde güçlü bir hanedana dönüşmesinin zeminini sağlayan sosyo-ekonomik dönüşüm ile bu hanedanın ilk önemli liderleri olan Bişar Paşa, Mahmud Bey ve Timur Paşa dönemlerine değinmektedir. Bu meyanda aşiretin yaşam sahasında gözlemlenen büyük bir beşeri değişim ele alınmıştır. Bu değişim yerleşik yaşamın kıtlık, salgın hastalık ve talana açık olmak gibi öngörülemez tehditlerinden korunmak için ibtidai olmasına karşın korunaklı bir yaşam sunan yarı yerleşik konargöçerleşme sürecine sığınmaktır. 18. yüzyılda Milli Aşiretini oluşturan kabileler bu hayat tarzında Osmanlı Devletinin idari nizamına uygun yeni bir güç olarak belirirken buna aracılık eden Keleş Abdi ve ardılları Osmanlı tarihi araştırmaları için uygun bir araştırma konusu olmaktadır.

 Osmanlı Devletinin taşra lehine yetkilerini devrettiği ayanlık döneminde konargöçer koçer yapısıyla büyümeye başlayan Milan kabileler konfederasyonunun liderliğini üstlenen Keleş Abdi hanesi, bu çalışmanın ana konusudur. Haneye adını veren Keleş Abdi ve ardıllarının Osmanlı Devleti ve temsilcileriyle ittifak ve rekabet halindeki gelgitli ilişkisi 18. yüzyıl başından itibaren arşivlerdeki çeşitli türden belgelerden tespit edilebilmektedir. Çalışma sözlü kültürde yer edinmesine karşın hakkında derli toplu malumata sahip olunamayan mitik Keleş Abdi figürüyle başlayıp, onun adıyla anılan hanenin Mardin-Diyarbekir ve Rakka üçgeninde güçlü bir hanedana dönüşmesinin zeminini sağlayan sosyo-ekonomik dönüşüm ile bu hanedanın ilk önemli liderleri olan Bişar Paşa, Mahmud Bey ve Timur Paşa dönemlerine değinmektedir. Bu meyanda aşiretin yaşam sahasında gözlemlenen büyük bir beşeri değişim ele alınmıştır. Bu değişim yerleşik yaşamın kıtlık, salgın hastalık ve talana açık olmak gibi öngörülemez tehditlerinden korunmak için ibtidai olmasına karşın korunaklı bir yaşam sunan yarı yerleşik konargöçerleşme sürecine sığınmaktır. 18. yüzyılda Milli Aşiretini oluşturan kabileler bu hayat tarzında Osmanlı Devletinin idari nizamına uygun yeni bir güç olarak belirirken buna aracılık eden Keleş Abdi ve ardılları Osmanlı tarihi araştırmaları için uygun bir araştırma konusu olmaktadır.

 Osmanlı Devletinin taşra lehine yetkilerini devrettiği ayanlık döneminde konargöçer koçer yapısıyla büyümeye başlayan Milan kabileler konfederasyonunun liderliğini üstlenen Keleş Abdi hanesi, bu çalışmanın ana konusudur. Haneye adını veren Keleş Abdi ve ardıllarının Osmanlı Devleti ve temsilcileriyle ittifak ve rekabet halindeki gelgitli ilişkisi 18. yüzyıl başından itibaren arşivlerdeki çeşitli türden belgelerden tespit edilebilmektedir. Çalışma sözlü kültürde yer edinmesine karşın hakkında derli toplu malumata sahip olunamayan mitik Keleş Abdi figürüyle başlayıp, onun adıyla anılan hanenin Mardin-Diyarbekir ve Rakka üçgeninde güçlü bir hanedana dönüşmesinin zeminini sağlayan sosyo-ekonomik dönüşüm ile bu hanedanın ilk önemli liderleri olan Bişar Paşa, Mahmud Bey ve Timur Paşa dönemlerine değinmektedir. Bu meyanda aşiretin yaşam sahasında gözlemlenen büyük bir beşeri değişim ele alınmıştır. Bu değişim yerleşik yaşamın kıtlık, salgın hastalık ve talana açık olmak gibi öngörülemez tehditlerinden korunmak için ibtidai olmasına karşın korunaklı bir yaşam sunan yarı yerleşik konargöçerleşme sürecine sığınmaktır. 18. yüzyılda Milli Aşiretini oluşturan kabileler bu hayat tarzında Osmanlı Devletinin idari nizamına uygun yeni bir güç olarak belirirken buna aracılık eden Keleş Abdi ve ardılları Osmanlı tarihi araştırmaları için uygun bir araştırma konusu olmaktadır.

 Osmanlı Devletinin taşra lehine yetkilerini devrettiği ayanlık döneminde konargöçer koçer yapısıyla büyümeye başlayan Milan kabileler konfederasyonunun liderliğini üstlenen Keleş Abdi hanesi, bu çalışmanın ana konusudur. Haneye adını veren Keleş Abdi ve ardıllarının Osmanlı Devleti ve temsilcileriyle ittifak ve rekabet halindeki gelgitli ilişkisi 18. yüzyıl başından itibaren arşivlerdeki çeşitli türden belgelerden tespit edilebilmektedir. Çalışma sözlü kültürde yer edinmesine karşın hakkında derli toplu malumata sahip olunamayan mitik Keleş Abdi figürüyle başlayıp, onun adıyla anılan hanenin Mardin-Diyarbekir ve Rakka üçgeninde güçlü bir hanedana dönüşmesinin zeminini sağlayan sosyo-ekonomik dönüşüm ile bu hanedanın ilk önemli liderleri olan Bişar Paşa, Mahmud Bey ve Timur Paşa dönemlerine değinmektedir. Bu meyanda aşiretin yaşam sahasında gözlemlenen büyük bir beşeri değişim ele alınmıştır. Bu değişim yerleşik yaşamın kıtlık, salgın hastalık ve talana açık olmak gibi öngörülemez tehditlerinden korunmak için ibtidai olmasına karşın korunaklı bir yaşam sunan yarı yerleşik konargöçerleşme sürecine sığınmaktır. 18. yüzyılda Milli Aşiretini oluşturan kabileler bu hayat tarzında Osmanlı Devletinin idari nizamına uygun yeni bir güç olarak belirirken buna aracılık eden Keleş Abdi ve ardılları Osmanlı tarihi araştırmaları için uygun bir araştırma konusu olmaktadır.

Makale detayları

Osmanlı Ayanlık Devri’nde Milli Keleş Abdi Hanedanı

Yazarlar: Ercan Gümüş

Yayıncı: Mardin Artuklu University

Ana Başlıklar: Osmanlı Taşra Teşkilatı

Dergi: Mukaddime Vol.14 Issue 2, pp.284-313

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2023

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2001304390

pISSN: 1309-6087

Keleş Abdi

ayan

konargöçer

Milli Aşireti

Sayı

Yazarlar:

Ercan Gümüş

Yayıncı:

Mardin Artuklu University

Ana Başlıklar:

Osmanlı Taşra Teşkilatı

Dergi:

Mukaddime Vol.14 Issue 2, pp.284-313

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2023

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2001304390

pISSN:

1309-6087