OSMANLI DEVLETİ’NDEN LOZAN’A KARANTİNA TEŞKİLATLANMASI: YENİ BİR KAPİTÜLASYON MUYDU?

Sevtap METİN

Makale detayları

OSMANLI DEVLETİ’NDEN LOZAN’A KARANTİNA TEŞKİLATLANMASI: YENİ BİR KAPİTÜLASYON MUYDU?

Yazarlar:

Sevtap METİN

Yayıncı:

Dokuz Eylul University

Ana Başlıklar:

Hukuk

Dergi:

Dokuz Eylul University Law Review 2021 Vol.23 Issue 2, pp.905-957

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2021

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000935369

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1870

pISSN:

1303-6963

Anahtar kelimeler:

Özet:

 

Osmanlı Devleti, tarihi boyunca nüfusunu kırıma uğratan birçok salgın
hastalıklara ve bunun sosyal-ekonomik etkilerine maruz kalmıştır. Bununla birlikte Osmanlı klasik döneminin sonuna kadar bu mücadelede sistemli bir karantina uygulamasına başvurulmamıştır. Bunun dini gerekçeleri de olduğu görülmekle birlikte 19. yüzyıl başında veba ve hemen hemen eş zamanlı olarak ortaya
çıkan kolera pandemisi, salgın hastalıklarla mücadelede bir dönüm noktası olmuştur. Sultan II. Mahmud döneminde sağlık alanını da içine alan modernleşme
reformları içerisinde karantina teşkilatının kurumsal yapısının temellerinin atıldığını ve bir kurul teşkil edildiğini görmekteyiz. Ardından Sultan Abdülmecid
döneminde bu meclise, Osmanlı Devleti sınırlarını salgın hastalıkların bulaştığı
kapı olarak nitelendiren Batı devleti temsilcilerinin de oy hakları dahil daimî
katılımları gerçekleşmiştir. Koleranın Avrupa’ya yayılmasında bilhassa Hicaz
bölgesinin işaret edilmesi ve karantina meclisindeki sayıca üstünlük ile beraber
Batılı devletlerin gittikçe artan müdahalesi, sağlık alanında bir kapitülasyona
dönüşmüştür. Nitekim salgın hastalıklarla mücadelede devletler arası iş birliğinin geliştirilmesi amacıyla gerçekleştirilecek bir dizi milletlerarası sağlık konferansına katılan Osmanlı Devleti, bu müzakerelerde de tartışmaların merkez
konularından biri olmayı sürdürecektir. Osmanlı Devleti, bu konferanslarda alınan kararlar doğrultusunda deniz ve kara karantina uygulamaları ile ilgili de
hukuk düzeninde gerekli düzenlemeleri yapmıştır. Bu amaçla karantina tedbirlerine riayet etmeyenlere uygulanmak üzere hazırlanan Ceraim-i Sıhhiye adında
özel bir ceza kanunu yanında gemi ve eşyalardan alınacak olan Karantina
Rüsum Tarifesi’ni yürürlüğe koymuştur.

Makale detayları

OSMANLI DEVLETİ’NDEN LOZAN’A KARANTİNA TEŞKİLATLANMASI: YENİ BİR KAPİTÜLASYON MUYDU?

Yazarlar:

Sevtap METİN

Yayıncı:

Dokuz Eylul University

Ana Başlıklar:

Hukuk

Dergi:

Dokuz Eylul University Law Review 2021 Vol.23 Issue 2, pp.905-957

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2021

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000935369

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1870

pISSN:

1303-6963

Karantina

Meclis-i Tahaffuz

Karantina Rüsum Tarifesi

Ceraim-i Sıhhiye

Uluslararası Sağlık Konferansları

Sağlık Kapitülasyonları

Lozan Konferansı

Sayı

Makale detayları

Yazarlar: Sevtap METİN

Yayıncı: Dokuz Eylul University

Ana Başlıklar: Hukuk

Dergi: Dokuz Eylul University Law Review 2021 Vol.23 Issue 2, pp.905-957

Belge Tipi: Makale

Yayın Tarihi: 11/2021

Belge Dili: Türkçe

Document ID (Org No.): 2000935369

Sıklık: İki Yıllık

eISSN: 2587-1870

pISSN: 1303-6963

Sayı

Yazarlar:

Sevtap METİN

Yayıncı:

Dokuz Eylul University

Ana Başlıklar:

Hukuk

Dergi:

Dokuz Eylul University Law Review 2021 Vol.23 Issue 2, pp.905-957

Belge Tipi:

Makale

Yayın Tarihi:

11/2021

Belge Dili:

Türkçe

Document ID (Org No.):

2000935369

Sıklık:

İki Yıllık

eISSN:

2587-1870

pISSN:

1303-6963